کدام ستاره اشعه ایکس ساطع می کند؟



به گزارش خبرنگارستاره شناسان به تازگی الگویی نادر از انفجارهای اشعه ایکس کشف کردند. این سیگنال های عجیب از یک سیستم ستاره نوترونی که در فاصله ۱۶۳۰۰ سال نوری ما قرار دارد به زمین رسیده. اولین بار سال ۲۰۱۷ بود که این الگوی عجیب کشف شد و اکنون توانستند این معما را حل کنند.

سیستم ستاره مذکور MAXI J۱۶۲۱-۵۰۱ نام دارد که در سال ۲۰۱۷ ردیابی شد. این سیستم به صورت یک نقطه چشمک زن عجیب در آسمان مشاهده شد. بخش عجیب رفتار این سیستم الگوی نامنظم و غیرقابل پیش بینی امواج اشعه ایکس بود که از آن دریافت می شد.

این ستاره از یک سیستم باینری متشکل از دو ستاره نوترونی یا یک ستاره نوترونی و یک سیاهچاله بوده. در واقع فقط ستاره های نوترونی و سیاهچاله ها قادر به ایجاد چنین الگویی از اشعه ایکس هستند.

در شرایطی که یک سیاهچاله در میان باشد، اشعه ایکس ناشی از ماده ای خواهد بود که به شتابی بسیار زیاد می رسد. ماده هم زمان با به دام افتادن در جاذبه سیاهچاله، اصطکاکی فوق العاده زیاد ایجاد می کند که نتیجه آن امواج اشعه ایکس خواهد بود. ولی در ستاره های نوترونی وضعیت کاملا متفاوت است. ستاره های نوترونی در واقع جنازه های فوق سنگین و فوق چگال ستاره های غول آسای منهدم شده گذشته هستند. ستاره هایی که به جای انفجار، رمبش یا فرو ریختگی را تجربه می کنند.

در این مورد اشعه ایکس ناشی از واکنش ها و انفجارهای هسته ای در پوسته خارجی ستاره است. گاهی اوقات این واکنش های به شکلی اتفاق می افتند که باعث یک واکنش زنجیره ای و انفجارهای عظیم در آن می شوند. این انفجارها درست همانند انفجارهای هسته ای که در روی زمین تجربه می کنیم، ابری قارچی شکل ایجاد می کنند و همراه با آن مقدار زیادی اشعه ایکس تابش پیدا می کند. این اشعه ایکس با استفاده از یک تلسکوپ اشعه ایکس قابل مشاهده خواهد بود.

پژوهشگران با بررسی این سیستم ستاره ای متوجه شدند که انفجارهای دما هسته ای باعث الگوی نامنظم و عجیب اشعه ایکس شده است. انفجارها به صورت دوره ای و هر ۷۸ روز یک بار تکرار می شوند.

البته هنوز به طور قطعی در مورد علت این انفجارها نمی توان نظری داد. زیرا فقط ۳۰ مورد الگوی مشابه در تمام فضا مشاهده شده است. ویژگی که این الگوی تابش اشعه ایکس این ستاره نوترونی را با یک سیستم ستاره ای باینری (دوگانه) مجزا می کند، طولانی بودن چرخه انفجارهاست. در سیستم ستاره دوگانه، دو ستاره نوترونی یا یک ستاره و یک سیاهچاله به دور هم می چرخند و باهم در کنش و واکنش قرار دارند. اگر این ستاره یک سیستم دوگانه بود، چرخه تابش اشعه ایکس باید بین ۳ تا ۲۰ ساعت می بود در حالی که این مدت زمان به ۷۸ روز کشیده شده است.

بهترین توضیح برای این چرخه طولانی، ابرهای موادی هستند که ممکن است اطراف ستاره را پر کرده باشند. ابری از مواد که دائما به دور ستاره چرخیده و به آن جذب می شود. ابر مواد هنگام جذب شدن در ستاره نوترونی به دور آن به گردش در آمده و به شکل یک دیسک گردان دیده می شود.

با تشبیه این دیسک مواد به حلقه های زحل، درک بهتری از فعل و انفعالات آن می توان داشت. ولی اگر دیسک مواد به صورت ثابت در حال گردش به دور ستاره باشند، دلیلی وجود نخواهد داشت که امواج اشعه ایکس به این شکل دوره ای و با الگوی غیرمعمول تابش پیدا کنند. دانشمندان می گویند این به علت جا به جایی این دیسک ابری نسبت به زمین است! در واقع گاهی اوقات موادی که بین ستاره نوترونی و زمین قرار می گیرند گاهی بیشتر یا کمتر است.

انتهای پیام/
AI Chatbot

💬 Hi! Want to know more about “کدام ستاره اشعه ایکس ساطع می کند؟”? I’m here to guide you.