به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم؛ بررسی ها نشان می دهد آبخیزداری در کشورهای پیشرفته دنیا از سابقه و قدمت بسیار زیادی برخوردار است. یکی از کشورهای پیشرو در حفاظت خاک و آبخیزداری، ایالات متحده آمریکا است.

در واقع آبخیزداری در آمریکا از تشکیل سازمان حفاظت خاک «Soil Conservation Service»شروع شد و بعدها این سازمان به سازمان حفاظت منابع طبیعی ایالات متحده آمریکا «Natural Resources Conservation Service»، تغییر نام داد. در این یادداشت «محمدحسین غروی» صاحبنظر و کارشناس آبخیزداری و از مدیران جهاد سازندگی به نحوه شکل گیری سازمان حفاظت خاک در آمریکا پرداخته است:

کنگره ایالت متحده آمریکا در ۲۷ آوریل ۱۹۳۵ قانونی را تصویب کرد که به موجب آن اتلاف خاک و رطوبت آن در مزارع ، چراگاه ها و اراضی جنگلی تهدیدی برای رفاه ملی شناخته شد و به وزارت کشاورزی دستور داده شد که سازمان حفاظت خاک «Soil Conservation Service» به اختصار «SCS» را به عنوان یک سازمان دائمی ایجاد نماید.

به تشخیص کنگره، قانون حفاظت خاک آمریکا در سال ۱۹۳۵ در یک مقدمه و ۵ فصل تهیه و تصویب شد. درمقدمۀ این قانون آمده است: «اتلاف خاک و منابع رطوبت در اراضی زراعی ، مرتعی و جنگلی که ناشی از فرسایش خاک است تهدیدی برای رفاه ملی محسوب می گردد لذا در این جا اعلام می گردد که سیاست کنگره کنترل و پیشگیری از فرسایش خاک و حفظ منابع طبیعی،کنترل سیل، پیشگیری از بروز آسیب به مخازن( سدها) و حفظ توان ناوبری (کشتیرانی) در رودخانه ها و بنادر، حمایت از سلامت عمومی،حفاظت از اراضی ملی و کاهش بیکاری است. وزیر کشاورزی باید همۀ فعالیت های مرتبط با فرسایش خاک را هماهنگ و هدایت نماید تا این سیاست اجرا شود.»

تشکیل سازمان حفاظت خاک آمریکا «SCS» حاصل تلاش های «هیو هاموند بنت» «Hugh Hammond Bennett »پدر حفاظت خاک " و اولین رئیس SCS برای هشیار کردن افکار عمومی نسبت به مشکل فرسایش خاک بود . بنت در اوایل اشتغال خود در وزارت کشاورزی به عنوان محقق اداره خاک با این مسئله آشنا شد( حدود سال ۱۹۱۵). وی مشاهده می کرد چگونه فرسایش آبی و بادی خاک سبب کاهش توان زمین درحفظ حاصلخیزی اراضی کشاورزی و تأمین ( اقتصادی) جوامع روستایی می گردد که برای حفظ معیشت خود به این زمین ها وابسته هستند. لذا یک نهضت نوشتاری و گفتاری رادر زمینه بحران فرسایش خاک به راه انداخت.

نشریۀ بسیار موثر او تحت عنوان «فرسایش خاک ، یک تهدید ملی» در سال ۱۹۲۸ انگیزه ای برای کنگره ایجاد کرد تا اولین ایستگاه های آزمایشی فرسایش خاک در سطح فدرال در سال ۱۹۲۹ تاسیس شود.

با انتخاب فرانکلین دلانو روزولت به ریاست جمهوری در سال ۱۹۳۲، حفاظت منابع آب و خاک جزء اولویت های برنامه دولت او -که New Deal خوانده می شد- قرار گرفت . قانون احیاء صنایع که در سال ۱۹۳۳ تصویب شد مشتمل بر اعتباراتی برای مبارزه با فرسایش خاک بود. با این اعتبارات در سپتامبر ۱۹۳۳ سازمان فرسایش خاک «Soil Erosion Service» به ریاست هیو بنت تشکیل شد. این سازمان برای نشان دادن منافع حفاظت خاک به مالکین اراضی ( کشاورزی) در سراسر کشور و درمناطق که فرسایش شکلی بحرانی پیدا کرده بود، اقدام به اجرای پروژه های نمایشی ( ترویجی) کرد.

شاید هیچ رویدادی بیش از فرسایش بحران خاک آمریکا موسوم به Dust Bowl (این نام را در سال ۱۹۳۵ یک خبرنگار بر حسب یک لغزش زبانی بر این پدیده گذاشت و گرچه دو روز بعد آن را به dust belt تغییر داد ولی به هر صورت این نامگذاری برای همیشه جا افتاد) بر افکار عمومی موثر نبود. درآغاز در سال ۱۹۳۲ در جلگه بزرگ آمریکا Great Plains (مناطق استپی و پوشیده از چمنزارها و اراضی وسیع کشاورزی در شرق سلسه جبال راکی که از مرز مکزیک تا داخل کشور کانادا امتداد دارد) خشکسالی های مداوم اتفاق افتاد. در این رویداد محصولات کشاورزی در سطح وسیعی نابود گردید و خاک منطقه در معرض وزش باد قرار گرفت.

در ادامه روند خشکسالی ها، در سال۱۹۳۴ یک طوفان بزرگ گرد و غبار، ریزدانه های خاک را از واشنگتن دی سی، تا سیصد مایل آن سوتر از اقیانوس اطلس جارو کرد . همچنین در سال ۱۹۳۵ طوفان های شدید تر و پیاپی این مناطق را در نوردید . در ۲۱ مارچ ۱۹۳۵ در حالی که کنگره مشغول بررسی لایحه حفاظت خاک بود ابری از گرد و غبار از روی واشنگتن عبور کرد و آسمان را تیره و تار نمود. لذا بنت با چاپ مقالاتی فرصت را برای بیان علت این طوفان ها و راه حل های آن مغتنم شمرد ودر کنگره شهادت داد که تشکیل سازمان حفاظت خاک چه اندازه ضروری است. در نتیجه در۲۷ آوریل ۱۹۳۵ قانون حفاظت خاک توسط روزولت امضا شد و سازمان حفاظت خاک SCS در وزارت کشاورزی تشکیل گردید.

در سلسله گزارشهای بعدی به بررسی جزییات بیشتری از آبخیزداری و حفاظت خاک در آمریکا و سایر کشورهای پیشرفته خواهیم پرداخت.

از همین پرونده بیشتر بخوانید: