به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، خداوند نور این ماه را به گونه ای خاصیت بخشید تا مسیر تزکیه و پالایش روح مؤمنین فراهم تر از سایر ایام سال و مستعد ورود به حریم قرب خداوند در ماه رمضان شوند. زدودن کینه و کدورت ها از دل، جلب رضایت والدین، صلۀ رحم و هر آنچه که سبب پالایش قلب از ناجوری ها، قساوت ها، رذالت ها و امراض می شود، از جمله تأکیدات روایات عترت در باب آداب معنوی این ماه است.

میرزا جواد ملکی تبریزی در کتاب «المراقبات» خویش دربارۀ فضیلت ماه شعبان می گوید "این ماه برای سالک الی الله بسیار با ارزش است. یکی از شب های قدر در این ماه قرار دارد و کسی در آن متولد شده که خداوند به واسطه او وعده پیروزی به تمام دوستان، پیامبران و برگزیدگانش از زمانی که پدر ما حضرت آدم (علی نبینا و آله و علیه السلام ) در زمین ساکن شده داده است. وعده داده، بوسیلۀ او، بعد از پر شدن زمین از ظلم و جور، آن را پر از قسط و عدل کند که در جای خود بطور مفصل به آن خواهیم پرداخت و از مقام آن همین بس که ماه رسول خدا صلی الله علیه و آله بوده و حضرتش فرمود «شعبان شهری؛ رحم الله من أعاننی علی شهری؛ شعبان ماه من است، خداوند کسی را که مرا در ماهم یاری کند، بیامرزد.»

کسی که از این دعوت بزرگ آگاه شود، باید بکوشد که از دعوت شدگان این دعوت شود. این جانشین و برادر او امیرالمؤمنین است که می فرماید:ما فاتنی صوم شعبان منذ سمعت منادی رسول الله(ص) ینادی فی شعبان فلن یفوتنی أیام حیاتی صوم شعبان إن شاء الله تعالی؛ از زمانی که ندای منادی رسول خدا صلی الله علیه و آله را که برای روزه این ماه ندا می کرد شنیدم ، هیچ گاه روزه این ماه را از دست نداده و در تمام عمرم آن را از دست نخواهم داد؛ اگر خدا بخواهد."

شب اول ماه

سید بن طاووس برای شب اول ماه در کتاب «اقبال الأعمال» نمازهای زیادی ذکر شده است که از جمله آن،دوازده رکعت نماز است (هر دو رکعت به یک سلام) که در هر رکعتی یک مرتبه «حمد» و پانزده مرتبه «توحید» خوانده می شود و از رسول خدا صلی الله علیه و آله پاداش فراوانی برای این نماز ذکر شده است.

روز اول ماه

از مهم ترین آداب این ماه، روزه داری است. رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود «شعبان شهری و رمضان شهر الله فمن صام شهری کنت له شفیعا یوم القیامة؛ شعبان ماه من و رمضان ماه خداوند است؛ هر که ماه مرا روزه بدارد، در روز قیامت شفیع او خواهم بود.» (فضائل الأشهر الثلاثة (شیخ صدوق)، ص۶۴) میرزا جواد ملکی تبریزی در این باره می نویسد «از اعمال مهم در این ماه روزه است؛ به اندازه ای که با حالش مناسب باشد و بهتر است اگر مانعی نبود گر چه این مانع رجحان روزه نگرفتن باشد تمام ماه را به جز یک یا دو روز آخر آن را روزه بگیرد و با این یک یا دو روز بین روزه این ماه و روزه رمضان فاصله بیندازد و اگر این مقدار را نمی تواند، به مقدار زیادی روزه بگیرد تا وارد دعوت مقدس رسول خدا صلی الله علیه و آله شده و از کسانی باشد که حضرتش را یاری می کنند و گمان نمی کنم با یک یا دو روز روزه گرفتن وارد این دعوت شود و از کسانی باشد که بتوان گفت: به رسول خدا صلی الله علیه و آله کمک کرده است.»

اما دربارۀ ثواب اولین روزه ماه شعبان عبدالله بن مرحوم ازدی نقل کرده است که از امام صادق علیه السلام شنیدم که می فرمود: «هر کس روز اول ماه شعبان را روزه بگیرد، حتما بهشت بر او واجب می شود؛ و هر کس دو روز (از ماه شعبان) را روزه بگیرد خداوند متعال در عالم دنیا در هر روز و هر شب به او نظر می کند و نظر خداوند به او تا در بهشت نیز ادامه می یابد و هر کس سه روز روزه بگیرد هر روز از بهشت خدا را در عرشش زیارت می کند؛ من صام أول یوم من شعبان وجبت له الجنة البتة و من صام یومین نظر الله إلیه فی کل یوم و لیلة فی دار الدنیا و داوم نظره إلیه فی الجنة- و من صام ثلاثة أیام زاره الله فی عرشه من جنته فی کل یوم. » ( المراقبات، ص۱۷۷، مفاتیح الجنان؛ فصل دوم . در اعمال ماه شعبان؛ من لا یحضره الفقیه، ج۲، ص: ۹۲)

اعمال مشترک ماه

همچنین از اعمال مهم در این ماه صلوات مشهوری است که در نیمروز هر روز این ماه فرستاده می شود؛ و اول آن چنین است. «اللهم صل علی محمد و آل محمد شجرة النبوة».

مناجات شعبانیه از جمله مناجات های پرارزش ائمه علیهم السلام است و دارای مضامین عالیه ای است که در هر وقت حضور قلبی باشد، خواندن آن و فکر کردن در مفاهیم آن، مناسب است.

در نهایت اینکه آنچه در این ماه از اهمیت فراوانی برخوردار است، یاد رسول خدا صلی الله علیه و آله و اهل بیت آن بزرگوار است، همچنان که ماه شعبان منتسب به آن رسول بزرگوار است. شاید ذکر صلوات از جمله آداب و اذکاری باشد که فضیلت بالایی را در بین سایر اعمال این ماه به خود اختصاص داده است، همچنان که صلوات، ذکری عام است که در تمام طول سال و در هر شرایطی می توان از برکات و ثمرات آن برای اتصال بیشتر به اهل بیت وحی بهره برد.

انتهای پیام/