شخصیت حضرت معصومه سلام الله علیه

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف

حضرت فاطمه معصومه (سلام الله علیها) دارای شخصیتی رفیع و والا مقام می باشد بطوری که ائمه طاهرین (علیهم السّلام) از این بانو، با جلالت و تکریم یاد کرده اند و حتی پیش از ولادت آن حضرت، بلکه پیش از ولادت پدر بزرگوارش، نام او بر لسان بعضی از ائمه (علیهم السلام) آمده و از مقام والای او سخن گفته اند که به بعضی از آن ها اشاره می شود.

فهرست مندرجات

۱ - سخنان ائمه درباره حضرت معصومه
۲ - فضائل و خصوصیات
۲.۱ - شرافت خانوادگی
۲.۲ - عبادت
۲.۳ - محدثه بودن آن حضرت
۲.۴ - لقب معصومه
۲.۵ - شفاعت گسترده
۲.۶ - زیارت نامه مخصوص
۳ - فهرست منابع
۴ - پانویس
۵ - منبع

۱ - سخنان ائمه درباره حضرت معصومه

[ویرایش]

امام صادق علیه السلام می فرمایند: «الا ان قم حرمی و حرم ولدی من بعدی …» [۱] بدانید قم حرم من و حرم فرزندانم پس از من است، زنی از فرزندان من در این شهر در می گذرد که او دختر موسی است …».
امام صادق علیه السلام در حدیثی دیگر پیش از این که این فرزند گرانقدر متولد شود از فضیلت زیارت و مدفن او سخن می گوید و شیعیان را به اهمیت آن توجه می دهد و می فرماید «شهر قم ، حرم ما است و در آن زنی از فرزندان من مدفون می شود، به نام فاطمه هر کس او را زیارت کند بهشت برای او ثابت می شود …» [۲]
همه این بیانات حاکی از شأن و عظمت و فضیلت این بانوی مکرم اسلام می باشد. بی شک این فضایل و خصوصیات اخلاقی این بانوی بزرگ است که او را دارای چنین مقام و منزلتی نموده است چون امام موسی کاظم علیه السلام دارای ۳۷ فرزند بود که در میان آن ها این بانوی مکرم است که مثل ستاره ای درخشان می درخشد و در میان فرزندان امام کاظم علیه السلام بعد از امام رضا علیه السلام هیچ کدام هم سنگ او نمی باشد.

۲ - فضائل و خصوصیات

[ویرایش]

حال به خصوصیات و فضایلی اشاره می کنیم که باعث عظمت و درخشش او در میان دیگر امامزادگان شده است.

۲.۱ - شرافت خانوادگی

او ماه تابانی است که از برج امامت طلوع کرده در آغوش امامت تربیت یافته، قنداقه امامت را نیز در دامن خود پرورش داده است زیرا او دختر امام ، خواهر امام و عمه امام است. همه نیاکان او مشعل داران امامت، پرچمداران هدایت، اسوه های فضیلت و استوانه های ولایتند. و مادر بزرگوارش از بانوان با فضیلت و از اسوه های تقوی و شرافت و از زنان کم نظیر تاریخ بشریت است.
بدیهی است که تأثیر شخصیت پدر و مادر در روح و جسم فرزندان را نمی توان انکار کرد این ویژگی در وجود حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها نیز بروز یافت و از هر دو طرف فضایلی را به ارث برد و می توان سر برتری آن حضرت بر دیگر فرزندان موسی بن جعفر علیه السلام را در همین نکته یافت. البته این نمی تواند به معنای تأثیر نداشتن تلاش و کوشش آن حضرت در این راه باشد بلکه علاوه بر همه شایستگی های فردی که در وجود خویش به وجود آورده بود از این عوامل نیز به عنوان مکمل و پشتوانه ترقی و تکامل معنوی اخلاقی و علمی سود می برد.

۲.۲ - عبادت

بنا به تصریح قرآن هدف از خلقت انسان چیزی جز عبادت و بندگی خداوند نیست کسانی که به این هدف مهم پی بردند در راه رسیدن به عالی ترین مرحله آن سر از پا نمی شناختند. یکی از عالی ترین نمونه های عبادت و بندگی خدا از خاندان ولایت و امامت، کریمه اهل بیت فاطمه معصومه سلام الله علیها می باشد. او با عبادت و شب زنده داری هفده روزه اش در واپسین روزهای عمر شریفش در مدت اقامتش در منزل موسی بن خزرج ، گوشه ای از یک عمر عبودیت و خضوع و خشوع آن زاده عبد صالح خدا در برابر ذات پاک الهی است. [۳]

۲.۳ - محدثه بودن آن حضرت

از ویژگی های حضرت معصومه سلام الله علیها این بود که علوم اسلام و آل محمد صلی الله علیه و آله، آگاهی داشت و آن حضرت از جمله روایت کنندگان حدیث بود و چندین حدیث است که در سند آن ها نام حضرت فاطمه معصومه سلام الله علیها به چشم می خورد که علامه بزرگوار امینی در کتاب شریف الغدیر به بعضی از آن ها استناد می کند مانند، عن فاطمه بنت علی بن موسی الرضا حدثتنی … «من کنت مولاه فعلی مولاه». [۴] نقل این احادیث حاکی از مقام علمی والای آن بانو می باشد.

۲.۴ - لقب معصومه

مقام عصمت که عالی ترین مقام معنوی و پاکی است، درجاتی دارد، و در وهله اول بر دو گونه است: ۱- معصوم از خطاء ۲- معصوم از گناه .
حضرت معصومه سلام الله علیها مانند حضرت زینب علیها السلام در یکی از درجات عصمتند، گر چه در درجات چهارده معصوم علیهم السلام نباشد.
روایت شده حضرت رضا علیه السلام فرمودند «من زار المعصومه بقم کمن زارنی» [۵] کسی که معصومه را در قم زیارت بکند مانند آن است که مرا زیارت کرده است. گرچه شواهد و قرائن در مورد مقام عصمت حضرت معصومه سلام الله علیها بسیار است، ولی سخن فوق از امام معصوم علیه السلام شاید اشاره ای باشد که حضرت معصومه سلام الله علیها دارای مقام عصمت بوده است، ضمنا این سخن بیانگر آن است که: این لقب را حضرت رضا علیه السلام به فاطمه کبری سلام الله علیها داده است. و گرنه نام آن حضرت معصومه نمی باشد.

۲.۵ - شفاعت گسترده

اعتقاد به شفاعت انبیاء و اولیاء از ضروریات مذهب شیعه است و هیچ تردیدی در آن نیست. و بالاترین جایگاه شفاعت، از آن رسول گرامی اسلام صلی الله علیه و آله است که در قرآن کریم از آن به (مقام محمود) تعبیر شده است. همانا دو تن از بانوان خاندان رسول مکرم صلی الله علیه و آله هم شفاعت گسترده ای دارند که بسیار وسیع و جهان شمول است.
۱. خاتون محشر، صدیقه اطهر، حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیها .
۲. شفیعه روز جزا، حضرت فاطمه معصومه علیها السلام، که بعد از حضرت زهرا سلام الله علیها از جهت گستردگی شفاعت، هیچ بانویی به شفیعه محشر حضرت معصومه سلام الله علیها نمی رسد. که امام جعفر صادق علیه السلام در این رابطه می فرماید: «تدخل بشفاعتها شیعتنا الجنته باجمعهم». [۶] با شفاعت او همه شیعیان ما وارد بهشت می شوند.

۲.۶ - زیارت نامه مخصوص

یکی از شواهد عظمت استثنایی حضرت معصومه سلام الله علیها زیارتنامه ای است که به خصوص، حضرت رضا علیه السلام در شأن او صادر فرموده است. زیرا بعد از فاطمه زهرا سلام الله علیها تنها زیارتی که از امام معصوم برای یک زن نقل شده، زیارت حضرت معصومه سلام الله علیها است و هیچ یک از بانوان خاندان عصمت و طهارت زیارت مخصوص از امام ندارد.

۳ - فهرست منابع

[ویرایش]

(۱) شیخ عباس قمی، سفینه البحار.
(۲) علامه مجلسی، بحار الانوار، مؤسسة الوفاء، بیروت، ۱۴۰۳.
(۳) قم شناسی و گردشگری.
(۴) علامه امینی، الغدیر، دار الکتاب العربی، بروت، ۱۳۹۷.
(۵) ریا حین الشریع.

۴ - پانویس

[ویرایش]

۱. ↑ شیخ عباس قمی، سفینه البحار، ج۲، ص۲۷۶.
۲. ↑ علامه مجلسی، بحار الانوار، ج۶، ص۲۱۶، مؤسسة الوفاء، بیروت، ۱۴۰۳.
۳. ↑ قم شناسی و گردشگری، ج۱، ص۲۹۲.
۴. ↑ علامه امینی، الغدیر، ج۱، ص۱۹۶، دار الکتاب العربی، بروت، ۱۳۹۷.
۵. ↑ ریا حین الشریع، ج۵، ص۳۵.
۶. ↑ علامه مجلسی، بحار الانوار، ج۶، ص۲۲۸، مؤسسة الوفاء، بیروت، ۱۴۰۳.

۵ - منبع

[ویرایش]

• سایت اندیشه قم، برگرفته از مقاله «شخصیت حضرت معصومه»، شماره۷۵.

رده های این صفحه : امام زادگان | تاریخ زندگانی امام کاظم | تاریخ معصومان | حضرت معصومه | فرزندان امام کاظم

• ورود به سامانه / ایجاد حساب کاربری



• العربیة | اردو | Türkçe





• آخرین مطالب اضافه شده



• بحث


• مقاله

پیشرفته

• نمایش تاریخچه


• ویرایش



• خواندن





• صفحه نخست



• درج مطلب


• آخرین مطالب اضافه شده


• اشتراک گذاری

• مدرسه فقاهت


• کتابخانه


• ویکی پرسش

جعبه ابزار

• صفحه تصادفی


• فهرست الفبایی


• راهنمای ویکی فقه



• راهنمای تصویری





• سیاست و ضوابط: تلاش ویکی فقه تدوین دانشنامه ایی در حوزه علوم اسلامی است. یکی از سیاست های اصلی آن رعایت احترام به صاحبان نظریه است. اتقان و مستند بودن مطالب یکی دیگر از سیاست هاست که در نگارش مطالب باید رعایت شود. تدوین مطالب توسط طلاب قم، مشهد، نجف و سایر حوزه های علمیه با رعایت اتقان و استناد، انجام می شود.
  *




• https://fa.wikifeqh.ir/