خبرگزاری مهر، گروه استان ها: ادبیات مازندران در دو بستر فارسی و تبری، همچون ترکیبی از نغمه های عاشقانه و نواهای حماسی، لطافت و صلابت را هم زمان در خود دارد و نشان می دهد چگونه دیرینگی تمدنی با پویایی زیست بوم می تواند هویتی ادبی و فرهنگی بی مانند خلق کند.

شعر و ادبیات مازندران تنها روایت زندگی مردم نیست، بلکه حافظه ای زنده و پرتپش از تاریخ، باورها و آیین های کهن آنان است. شخصیت هایی چون طالب آملی، که سبک هندی را با ریشه های بومی و حس سرزمین خویش پیوند زد، و نیما یوشیج، که مسیر نوگرایی در شعر فارسی را هموار کرد، نشان دهنده تلاقی خرد و احساس، سنت و نوآوری در این سرزمین اند.

آثار این شاعران نه تنها گوشه ای از زیبایی های طبیعی و فرهنگی مازندران را بازتاب می دهند، بلکه دریچه ای به سوی درک عمیق روح مردم و تاریخ پرفراز و نشیب آنان هستند.

گفت وگوی پیش رو با غفار محمدی، با تخلص ادبی مازند، فرصتی است برای کشف عمق و لطافت ادبیات معاصر مازندران؛ از ویژگی های شعر تبری و غزل معاصر گرفته تا تأثیر زبان و گویش منطقه و چالش های پیش روی حفظ و ترویج این میراث گران بها. این مصاحبه، نگاهی تحلیلی و در عین حال شاعرانه به جریان های نوین ادبی، چهره های اثرگذار و چشم انداز آینده ادبیات مازندران ارائه می دهد و خواننده را به سفری در دل تاریخ، فرهنگ و نغمه های سرزمین سرسبز شمال ایران دعوت می کند.

غفار محمدی با تخلص ادبی ـ هنری «مازند»، شاعر، پژوهشگر و وکیل دادگستری، از چهره های فعال و اثرگذار حوزه شعر و نقد ادبی کشور است. او در گفت وگویی با خبرنگار مهر به بررسی ویژگی ها، شخصیت های شاخص و چالش های ادبیات معاصر مازندران پرداخت.

ادبیات مازندران ریشه در تاریخ و طبیعت منحصربفرد آن دارد

محمدی در ابتدای این گفت وگو، با اشاره به پیشینه تاریخی و تمدنی دیار مازندران بیان کرد: ادبیات مازندران، ریشه در تاریخ و طبیعت منحصربه فرد این سرزمین دارد. مازندران از دیرباز یکی از خاستگاه های تمدن ایران زمین بوده و آثار باستان شناسی کشف شده در آن، نشان دهنده قدمت تمدنی آن است.

وی افزود: این سابقه تاریخی در کنار طبیعت بکر و متنوع، نقشی اساسی در شکل گیری ادبیات متمایز این منطقه داشته است. شعر امروز مازندران، چه در حوزه زبان فارسی معیار و چه در حوزه زبان تبری، آمیزه ای است از لطافت طبیعت، میراث تاریخی، روحیه حماسی و عاشقانه های سرشار از خرد و عاطفه.

این شاعر ادامه داد: به همین دلیل می توان گفت شعر معاصر مازندران، محل تلاقی دو سبک خراسانی و هندی است؛ جایی که استحکام و فخامت سبک خراسانی بستری برای تخیل و مضمون آفرینی و ظریف اندیشی های پیچیده سبک هندی را فراهم می سازد.

این پژوهشگر ادبی در ادامه افزود: شعر در فرهنگ مازندران همواره در تار و پود زندگی مردم جاری بوده و در نواها، گفتار و آیین های محلی انعکاس یافته است. در میان شاعران کهن می توان به پیروزه، مرزبان بن رستم، باربد، امیر پازواری، فانی و برجسته تر از همه ملک الشعرا طالب آملی اشاره کرد. طالب آملی با چیرگی در سبک هندی و پیوند آثارش با هویت تاریخی و فرهنگی مازندران، جایگاهی ویژه دارد.

محمدی تصریح کرد: در دوره معاصر، نیما یوشیج بنیان گذار شعر نو پارسی است که نه تنها در مازندران؛ بلکه در کل ساختار و محتوای ادبیات ایران تحولی بنیادین ایجاد کرد. این چهره ها با خلق آثاری که هم ریشه در سنت داشتند و هم به نوگرایی گرایش نشان می دادند، هویت ادبی مازندران را در سطح ملی تثبیت کردند.

محمدی اظهار داشت: ادبیات مازندران به ویژه در قالب شعر تبری، آیینه ای تمام نما از فرهنگ، تاریخ و هویت مردم این خطه است. این ادبیات با بازتاب ارزش ها، باورها و تجربه های زیستی اصیل، به حفظ هویت فرهنگی و حافظه تاریخی مردم کمک کرده است.

این شاعر ادامه داد: شعر و داستان هایی که با تاثیر از زیست بوم مازندران خلق شده و می شوند، پیوندی عمیق میان نسل ها ایجاد کرده و حس تعلق به سرزمین را تقویت می کنند. مضامین حماسی، عاشقانه و طبیعت گرایانه در این ادبیات، نه تنها فرهنگ منطقه را به نسل های آینده منتقل می کند؛ بلکه در شکل گیری هویت جمعی و تقویت روحیه همبستگی مردم نقش آفرین خواهد بود.

وی تصریح کرد: گرچه شخصا معتقدم، وظیفه شعر، بیش و پیش از هر رسالت فرهنگی و اجتماعی، آن است که شعر باشد و سرشار از جوهره خلاقیت و زیبایی آفرینی.