ایسنا/قم مولف کتاب الهی نامه گفت: اولین کسانی که خداوند فرموده آنان را دوست دارد محسنین هستند.

حجت الاسلام والمسلمین هادی عباسی، مدرس سطح عالی حوزه علمیه در شرح دعای روز یازدهم ماه رمضان گفت: در دعای روز یازدهم این ماه مبارک می خوانیم: «اللهم حبب إلی فیه الإحسان و کره إلی فیه الفسوق و العصیان و حرم علی فیه السخط و النیران بعونک یا غیاث المستغیثین؛ خدایا در این ماه نیکی را پسندیده من گردان و نادرستیها و نافرمانی ها را مورد کراهت من قرار ده و خشم و آتش برافروخته را بر من حرام گردان به یاری ات ای فریادرس دادخواهان».

وی در توضیح فراز «اللهم حبب إلی فیه الإحسان» افزود: در روز یازدهم از ماه مبارک رمضان، از خداوند می خواهیم احسان را نزد ما دوست داشتنی و پسندیده قرار دهد، فرق است بین کسی که احسان می کند و کسی که احسان را دوست دارد؛ یک وقت هست انسان خوب است، یک وقت هست خوبی را دوست دارد و بین این ها تفاوت است.

احسان بالاتر از ایمان است

عباسی خراسانی گفت: در این فراز صحبت از احسان است و احسان بالاتر از ایمان است؛ احسان از ریشه «حسن» و به معنای زیبایی و نیکی است و در قرآن در سه معنا به کار رفته است؛ نخست انجام کار نیک؛ «قل یا عباد الذین آمنوا اتقوا ربکم للذین أحسنوا فی هذه الدنیا حسنة؛ بگو ای بندگان مومن از پروردگارتان پروا کنید، برای کسانی که در این دنیا نیکی کنند [و اعمال صالح انجام دهند] پاداش نیکو است»، (زمر/ ۱۰).

وی افزود: دومین معنا نیکی به دیگران است که در قرآن میخوانیم: «وإذ أخذنا میثاق بنی إسرائیل لا تعبدون إلا الله وبالوالدین إحسانا وذی القربی والیتامی والمساکین وقولوا للناس حسنا؛ یاد کنید که از بنی اسرائیل پیمان گرفتیم که جز خداوند را نپرستید و به پدر و مادر و خویشاوندان و یتیمان و بینوایان نیکی کنید و با مردم به زبان خوش سخن بگویید»، (بقره/ ۸۳).

این مدرس حوزه تصریح کرد: انجام شایسته، نیکو و کامل یک عمل معنای سوم احسان در قرآن است که در این رابطه در قرآن آمده است: «الطلاق مرتان فإمساک بمعروف أو تسریح بإحسان …؛ طلاق دو بار است پس از آن یا باید او را به طور شایسته[همسر خود] نگاه داشت، یا به نیکی رها کرد …»، (بقره/ ۲۲۹)؛ منظور از «تسریح بإحسان» رها کردن به طور شایسته و نیکو و بدون آزار و اذیت است؛ به عبارتی جدایی هم باید با احسان و به دور از هرگونه خشم، کینه و انتقام جویی باشد.

وی افزود: این معنا از احسان در کلام حضرت علی(ع) نیز آمده است: قیمة کل امریء ما یحسنه؛ ارزش هر انسانی به اندازه امور و کارهایی است که آنها را به نحو نیکویی انجام می دهد، (نهج البلاغه، حکمت ۸۱)؛ اولین کسانی که خداوند در قرآن فرموده آنان را دوست دارد و به آنان عشق می ورزد، مؤمنین نیستند، بلکه محسنین هستند؛ «إن الله یحب المحسنین؛ به درستی که خداوند احسان کنندگان را دوست دارد.»، (بقره/ ۱۹۵).

عباسی خراسانی یادآور شد: این خود دلیل روشنی است بر این که مقام محسنین والاتر از مؤمنین و متقین است؛ انسان روزه دار در این روز برای این که محبوب پروردگار شود، از خدای خود می خواهد که احسان و نیکوکاری را محبوب او گرداند.

وی گفت: در فراز «و کره إلی فیه الفسوق و العصیان» از خداوند طلب می کنیم که فسق و عصیان را برایمان زشت جلوه دهد تا به آن کراهت داشته باشیم؛ یک وقت انسان گناهی انجام نمی دهد و یک وقت هست اصلا بدش می آید و از معصیت و گناه منزجر است؛ متأسفانه قبح و زشتی برخی از گناهان در جامعه از بین رفته است؛ از بین رفتن زشتی و قبح برخی گناهان، سبب نزول عذاب است.

نویسنده الهی نامه عنوان کرد: خداوند در آیه ۷ سوره مبارکه حجرات می فرماید: «و اعلموا أن فیکم رسول الله لو یطیعکم فی کثیر من الأمر لعنتم و لاکن الله حبب إلیکم الایمان و زینه فی قلوبکم و کره إلیکم الکفر و الفسوق و العصیان أولئک هم الراشدون؛ و بدانید که رسول خدا در میان شماست اگر در بسیاری از کارها از [رأی و میل ] شما پیروی می کرد، دچار هلاک و زحمت می شدید، لیکن خدا ایمان را محبوب شما کرد و آن را در دل های شما آراست و انکار و نافرمانی و عصیان را منفور شما گردانید، آنها واقعا رشد یافتگانند».

وی گفت: از آیه فوق می توان دریافت که اگر خداوند ایمان را در دل انسان بیاراید و آن را محبوب قلوب کند، دل ها به سوی ایمان جذب می شود و نیز اگر عصیان و فسق در نظرش زشت و کریه جلوه گر شود، از آن دوری می کند و این همان هدایت الهی است.

عباسی خراسانی یادآور شد: هر گونه نافرمانی و سرپیچی از اوامر الهی را عصیان گویند و اصرار و مداومت بر عصیان فسق است؛ برخی فسق را گناه کبیره می دانند.

وی با اشاره به فراز «و حرم علی فیه السخط و النیران» بیان کرد: از خداوند می خواهیم که خشم و آتش عذاب خویش را بر ما حرام کند؛ هرگاه احسان نزد انسان محبوب شد، گناه و فسق منفور می شود و باعث می شود انسان به نیکی روی آورد و از گناه دوری کند؛ در نتیجه از عذاب و خشم خدا در امان خواهد بود.

عباسی خراسانی افزود: همان گونه رحمت الهی مؤمنان را دربرمی گیرد، غضب خدا نیز دامن عاصیان و فاسقان را خواهد گرفت؛ «اعلموا أن الله شدید العقاب وأن الله غفور رحیم؛ بدانید که خدا سختکیفر است، و [بدانید] که خدا آمرزنده مهربان است»، (مائده/ ۹۸).

وی در توضیح فراز پایانی دعای این روز، «بعونک یا غیاث المستغیثین» اظهار کرد: خداوندا! در این روز سه خواسته از تو داریم، دوستی احسان، زشتی گناه در نظرما و حرام شدن غضب و عذابت بر ما. این خواسته ها را به یاری خودت از تو می طلبم؛ زیرا اگر تو یاورمان نباشی هرگز نمی توانیم به چنین خواسته هایی دست یابیم؛ ای کسی که فریادرس دادخواهانی.

انتهای پیام