به گزارش خبرگزاری مهر، نشست قراردادگرایی دربارۀ همزمانی و هستی شناسی رویدادها با سخنرانی حسن امیری آرا از مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران برگزار می شود.

این نشست چهارشنبه ۲۴ اردیبهشت ۱۳۹۹؛ ساعت ۱۴ برگزار خواهد شد. جهت شرکت در این سخنرانی، در زمان جلسه وارد لینک شده و گزینه مهمان را انتخاب کنید.

امیری آرا در چکیده موضوع سنخنرانی خود می نویسد: «رایشنباخ در کتاب فلسفۀ مکان و زمان (۱۹۲۸)، و بعدها گرونباوم در کتاب مسائل فلسفی مکان و زمان (۱۹۷۳)، استدلال می کنند تعریف رابطۀ هم زمانی با فرایند هم زمان سازی استاندارد، از طریق ارسال سیگنال از یک موضع، الف، به موضع مکانی دیگر، ب، و بازگشت دوبارۀ آن به موضع الف (در یک چهارچوب لخت)، مبتنی است بر قراردادی ناظر به یکسانی سرعت سیگنال در جهات مختلف. از نظر آنها، اولا، این قرارداد یگانه قرارداد ممکن نیست و، ثانیا، بدون لحاظ کردن قراردادی دربارۀ سرعت یکسویۀ سیگنال، در تعریف هم زمانی نوعی دور وجود خواهد داشت: هم زمانی به تعیین سرعت یک سویۀ سیگنال وابسته است، و تعیین سرعت یک سویۀ سیگنال به هم زمانی وابسته است. مطابق تز قراردادگرایی، در نتیجۀ این دور، نمی توان بدون پذیرفتن قراردادی دربارۀ سرعت یک سویۀ سیگنال، یک رویداد «یکتا» را در الف، به عنوان رویداد هم زمان با رویدادی دیگر در ب، مشخص کرد، و بنابراین مؤلفه ای قراردادی در رابطۀ هم زمانی حاضر است: همزمانی دو رویداد مکان گونه جداشده (spacelike separated) (در یک چهارچوب لخت) امری است قراردادی و صرفا به رابطۀ علی میان رویدادها مقید است. بهنظر می رسد یکی از نتایج دور فوق آن است که اندازهگیری سرعت یک سویۀ سیگنال علیالاصول ممکن نیست.

برخی فیلسوفان تلاش کردند این نتیجه را دست مایۀ دفاع از هستیشناسی مطلوب خود کنند. از یک سو، ادعا شده است نتیجۀ فوق، استدلال بهسود اصالت سرمدیت (Eternalism) را، که پیش تر مبتنی بر نسبیت همزمانی طرح شده بود، تقویت می کند. از سوی دیگر، استدلال شده است نتیجۀ فوق امکان دفاع از اصالت حال (Presentism) یا اصالت حال و گذشته را فراهم می کند.

در این سخنرانی ابتدا تلاش می کنم تز قراردادگرایی را توضیح دهم و سپس دو استدلال دربارۀ هستیشناسی رویدادها را، که بر دور پیش گفته متمرکزند، و ظاهرا نتایج متضاد دارند، گزارش کنم.»