دعا و نماز عصر جمعه و اعمال آن

انتخاب صوت:

صلوات الله و ملائکته

اول:

روایت شده است: که بهترین زمان برای فرستادن صلوات در روز جمعه، پس از عصر است؛ بنابراین در آن وقت «صد مرتبه» بگو:

اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم.

خدایا! بر محمد و خاندانش رحمت فرست و در گشایش کارشان شتاب کن.

شیخ طوسی فرموده است: روایت شده: مستحب است «صد مرتبه» بگویی:

صلوات الله و ملائکته، و أنبیائه و رسله، و جمیع خلقه، علی محمد و آل محمد، و السلام علیه و علیهم، و علی أرواحهم و أجسادهم، و رحمة الله و برکاته.

درود خدا و فرشتگان و پیامبران و همه ی آفریده هایش بر محمد و خاندان محمد و سلام بر او و بر ایشان و بر روان ها و تن هایشان و رحمت خدا و برکاتش بر آنان باد.

شیخ بزرگوار، ابن ادریس در کتاب «سرائر» از جامع «بزنطی» نقل کرده است: که ابو بصیر گفت: از امام صادق(علیه السلام) شنیدم می فرمود: صلوات بر محمد وآل محمد در بین ظهر و عصر، برابر با هفتاد رکعت نماز است و کسی که پس از عصر روز جمعه بگوید:

پخش صوت

اللهم صل علی محمد و آل محمد، الأوصیاء المرضیین، بأفضل صلواتک، و بارک علیهم بأفضل برکاتک، و السلام علیهم و علی أرواحهم و أجسادهم و رحمة الله و برکاته.

خدایا! درود فرست بر محمد و خاندان محمد، آن جانشینان پسندیده او، برترین درودهایت را و از بهترین برکاتت به آنان ارزانی دار و سلام بر ایشان و بر جان ها و بدن هایشان و رحمت و برکات خدا بر آنان باد.

برای او همانند پاداش عمل پریان و آدمیان در آن روز خواهد بود.

نویسنده گوید: این صلوات ارزنده در نوشته های بزرگان حدیث با سندهای بسیار معتبر، با فضیلت های فراوان روایت شده؛ و چنانچه «ده بار» و «هفت بار» خوانده شود بهتر است، زیرا از امام صادق(علیه السلام) روایت شده:

هرکه پس از نماز عصر روز جمعه، پیش از آنکه از جای خویش برخیزد، این صلوات را «ده بار» بخواند، فرشتگان از این جمعه تا جمعه آینده در همین ساعت بر او صلوات می فرستند و نیز از آن حضرت روایت شده: هنگامی که نماز عصر روز جمعه را خواندی «هفت بار» این صلوات را بخوان.

و شیخ کلینی در کتاب «کافی» روایت کرده: وقتی که در روز جمعه نماز خود را خواندی بگو:

پخش صوت

اللهم صل علی محمد و آل محمد، الأوصیاء المرضیین، بأفضل صلواتک، و بارک علیهم بأفضل برکاتک، و السلام علیه و علیهم و رحمة الله و برکاته.

خدایا! درود فرست بر محمد و خاندان محمد که جانشینان پسندیده اویند، بهترین درودهایت را و بهترین برکاتت را بر آنان ارزانی دار و سلام و رحمت و برکات خدا بر او و بر ایشان باد.

به یقین هر که این صلوات را، پس از نماز عصر بخواند حق تعالی برای او صد هزار کار نیک ثبت کند و از او صد هزار گناه را پاک نماید و صد هزار حاجتش را روا کند و صد هزار بار مقامش را در بهشت بلند گرداند؛

و نیز شیخ کلینی فرموده: روایت شده: هر که این صلوات را «هفت بار» بخواند برای او به تعداد بندگان کار نیک ثبت کنند و عملش در آن روز مورد پذیرش قرار گیرد و در روز قیامت حاضر می شود در حالی که بین دو چشم او نور پرفروغی می درخشد؛

و «صلواتی» در «اعمال روز عرفه» خواهد آمد که هرکس آن را بخواند حضرت محمد(صلی الله علیه وآله) و آل محمد را خشنود سازد.

دوم:

بعد از عصر «هفتاد بار» بگوید:

أستغفر الله ربی و أتوب إلیه

از خدا، پروردگارم آمرزش می جویم و به سوی او می پویم.

تا حق تعالی گناهان او را بیامرزد.

سوم:

«صد بار» سوره «انّا انزلناه» را بخواند.
از امام موسی بن جعفر(علیه السلام) روایت شده است: برای خداوند در روز جمعه هزار نسیم رحمت است که هرچه بنده اش بخواهد از آن نسیم مهرآمیز ببخشد، پس هر که بعد از عصر روز جمعه «صدبار» سوره «انّا انزلناه» را بخواند، حق تعالی آن هزار رحمت را چند برابر گرداند و به او عطا فرماید.

چهارم:

«دعای عشرات» را که در صفحات بعد خواهد آمد بخواند.

پنجم:

شیخ طوسی فرموده است: هنگام اجابت دعا ساعت آخر روز جمعه تا غروب آفتاب است، سزاوار است مؤمن در آن ساعت بسیار دعا کند؛

و روایت شده است: ساعت اجابت دعا، هنگامی است که نیمی از خورشید غروب کرده باشد و نیمه دیگر آن در مغرب دیده شود. حضرت فاطمه(سلام الله علیها) در آن هنگام دعا می کرد، بنابراین دعا در آن ساعت مستحب است؛

و دعایی را که از پیامبر(صلی الله علیه وآله) روایت شده مستحب است در ساعت اجابت دعا بخواند؛ و آن دعا این است:

سبحانک لا إله إلا أنت، یا حنان یا منان، یا بدیع السماوات و الأرض، یا ذا الجلال و الإکرام.

پاک و منزهی، معبودی جز تو نیست، ای پرمهر، ای بخشایشگر، ای پدیدآورنده ی آسمان ها و زمین، ای دارای عظمت و رأفت و محبت.

و در ساعت آخر روز جمعه دعای «سمات» را که پس ازاین خواهد آمد بخواند.

آگاه باش که روز جمعه از چند جهت اختصاص و تعلق به امام عصر(عجل الله تعالی فرجه الشریف) دارد:

یکی آنکه ولادت با سعادت ایشان در آن روز بوده، دیگر آنکه ظهور پر از سرور آن حضرت در روز جمعه خواهد بود و ازاین رو، انتظار فرج در آن روز بیش از روزهای دیگر است و در «زیارت ویژه» به آن حضرت در روز جمعه آمده است «

هذا یوم الجمعة و هو یومک المتوقع فیه ظهورک، و الفرج فیه للمؤمنین علی یدک

؛ این روز جمعه است، روزی که انتظار می رود در آن ظهور کنی و به دست تو برای مومنان گشایش حاصل شود.»

بلکه عید بودن روز جمعه و آن را یکی از عیدهای چهارگانه شمردن در حقیقت به خاطر زمان ظهور آن حضرت است که در آن هنگام زمین را از آلودگی شرک و کفر و ناپاکی به گناه و نیز از وجود ستمکاران و دین ستیزان و کافران و منافقان پاک و پاکیزه می گرداند و با آشکار ساختن کلمه حق و برافراشتن پرچم ایمان و احکام دین، چشم و دل خاصان اهل ایمان را در آن روز روشن و مسرور و خرسند می سازد: «وأشْرقت الأَرض بنور ربّها؛ زمین به پرتو پروردگارش تابنده گشت.»

پس شایسته است که در این روز «صلوات کبیر» را بخوانی و دعایی را که امام رضا(علیه السلام) امر به خواندن آن برای صاحب الأمر (عج) فرموده اند قرائت کنی و آغاز آن دعا این است: «اللّٰهُمَّ ادْفَعْ عَنْ وَ لِیِّکَ وَخَلِیفَتِکَ...» که به طور کامل در «باب زیارات» ، در آخر «اعمال سرداب» خواهد آمد؛

و نیز شایسته است دعایی را که شیخ ابو عمرو عمروی(قدس الله روحه) به ابو علی بن همام دیکته کرده و فرموده است که آن را در زمان غیبت قائم آل محمد(صلی الله علیه وآله) بخوانند، بخوانی و چون آن صلوات و این دعا طولانی است، به جهت رعایت اختصار آن ها را ذکر نکردیم؛ علاقمندان می توانند به کتاب های «مصباح المتهجد» و «جمال الاسبوع» مراجعه کنند.

جا دارد در اینجا صلواتی را که به ابوالحسن ضراب اصفهانی منسوب است و شیخ طوسی و سید ابن طاووس آن را در اعمال عصر روز جمعه ذکر نموده اند بیان کنیم.

سید ابن طاووس فرموده است: این صلوات از مولای ما حضرت مهدی (عج) روایت شده است و چنانچه تعقیبات روز جمعه را به جهت عذری نتوانستی بخوانی، هرگز این صلوات را ترک نکن، به جهت امری که خداوند(جل جلاله) ما را به آن آگاه کرده است.

آنگاه سید در ادامه، سند آن را با متن صلوات نقل کرده است؛ اما شیخ در «مصباح المتهجد» فرموده است: این صلوات از حضرت صاحب الزمان (عج) روایت شده که در مکه بدست ابوالحسن ضراب اصفهانی رسیده است و ما سند آن را به خاطر فشرده بودن نسخه ذکر نکردیم؛ و آن دعا این است:

پخش صوت: محسن فرهمند آزاد پخش صوت: قاسم ابراهیمی پخش صوت: مهدی صدقی

بسم الله الرحمن الرحیم اللهم صل علی محمد سید المرسلین، وخاتم النبیین، وحجة رب العالمین، المنتجب فی المیثاق، المصطفی فی الظلال، المطهر من کل آفة، البریء من کل عیب، المؤمل للنجاة، المرتجی للشفاعة، المفوض إلیه دین الله، اللهم شرف بنیانه، وعظم برهانه، وأفلج حجته، وارفع درجته، وأضئ نوره، وبیض وجهه، وأعطه الفضل والفضیلة، والمنزلة والوسیلة، والدرجة الرفیعة، وابعثه مقاما محمودا یغبطه به الأولون والآخرون، وصل علی أمیر المؤمنین، ووارث المرسلین، وقائد الغر المحجلین، وسید الوصیین، وحجة رب العالمین، وصل علی الحسن بن علی إمام المؤمنین، ووارث المرسلین، وحجة رب العالمین، وصل علی الحسین بن علی إمام المؤمنین، ووارث المرسلین، وحجة رب العالمین؛

به نام خدا که رحمتش بسیار و مهربانی اش همیشگی است، خدایا! بر محمد درود فرست، آن سرور فرستادگان و پایان بخش پیامبران و برهان پروردگار جهانیان، آن برگزیده ی خدا در عالم الست، انتخاب شده او در ملکوت، پاکیزه از هر آفت، پاک از هر عیب، همان که از او آرزوی نجات برند و امید شفاعت از او دارند، آن که دین خدا به او واگذار گشته، خدایا بنیادش را عزت و افتخار بخش و برهانش را بزرگ گردان و حجت او را پیروز کن و مقام و رتبه اش را برافراز و نورش را برافروز و رویش را سپید کن و احسان عطایش نما و به او جایگاه و دست آویز و رتبه بلند عنایت کن و او را در جایگاه ستوده ای که گذشتگان و آیندگان به آن رشک برند برانگیز و بر علی امیر مؤمنان وارث رسولان و پیشوای نیکان با چهره های درخشان و سرور جانشینان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر حسن بن علی پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر حسین بن علی پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست؛

و بر علی بن الحسین پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر محمد بن علی پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر جعفر بن محمد پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر موسی بن جعفر پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر علی بن موسی پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر محمد بن علی پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر علی بن محمد پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر حسن بن علی پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست و بر یادگار پیامبران و امامان و هدایتگر هدایت یافته، پیشوای مؤمنان، وارث رسولان و برهان پروردگار جهانیان درود فرست؛

اللهم صل علی محمد وأهل بیته الأئمة الهادین، العلماء الصادقین، الأبرار المتقین، دعائم دینک، وأرکان توحیدک، وتراجمة وحیک، وحججک علی خلقک، وخلفائک فی أرضک، الذین اخترتهم لنفسک، واصطفیتهم علی عبادک، وارتضیتهم لدینک، وخصصتهم بمعرفتک، وجللتهم بکرامتک، وغشیتهم برحمتک، وربیتهم بنعمتک، وغذیتهم بحکمتک، وألبستهم نورک، ورفعتهم فی ملکوتک، وحففتهم بملائکتک، وشرفتهم بنبیک، صلواتک علیه و آله؛

خدایا! بر محمد و خاندانش درود فرست، آن پیشوایان رهنما و عالمان راست گو، نیکان پرهیزگار، آنان که ستون های دین تو پایه های توحیدت و تفسیر کنندگان وحی ات و حجت های تو بر آفریده هایت و جانشینان تو در زمینت، هم آنان که برای خود اختیار کردی و بر بندگانت برگزیدی و برای دینت پسندیدی و به شناخت خویش اختصاص دادی و به کرامت خود بزرگی شان بخشیدی و به رحمتت فروگرفتی و به نعمتت پروراندی و به حکمتت ایشان را تغذیه کردی و لباس نور بر اندامشان پوشاندی و مقامشان را در ملکوتت بلند گردانیدی و در پوشش و حمایت فرشتگانت درآوردی و به وجود پیامبرت که درود تو بر او و خاندانش باد، برجستگی و برتری بخشیدی؛

اللهم صل علی محمد وعلیهم صلاة زاکیة نامیة، کثیرة دائمة طیبة، لایحیط بها إلا أنت، ولا یسعها إلا علمک، ولا یحصیها أحد غیرک . اللهم وصل علی ولیک المحیی سنتک، القائم بأمرک، الداعی إلیک، الدلیل علیک، حجتک علی خلقک، وخلیفتک فی أرضک، وشاهدک علی عبادک . اللهم أعز نصره، ومد فی عمره، وزین الأرض بطول بقائه . اللهم أکفه بغی الحاسدین، وأعذه من شر الکائدین، وازجر عنه إرادة الظالمین، وخلصه من أیدی الجبارین؛

خدایا! بر محمد و خاندانش درود فرست، درودی پاکیزه، فزاینده، فراوان، پیوسته و خوشایند که جز تو به آن احاطه نیابد و جز دانش تو آن را فرا نگیرد و کسی جز تو شماره نکند. خدایا! درود فرست بر ولی ات که حیات بخش راه و روشت و بپادارنده فرمانت و دعوت کننده به سویت و رهنمای به هستی ات و حجت بر آفریدگانت و جانشینت در زمین و گواه تو بر بندگانت است؛ خدایا! یاری اش را اقتدار بخش و عمرش را طولانی ساز و زمین را به طول بقایش بیارای. خدایا! او را از ستم حسودان بازدار و از گزند مکاران پناه ده و اراده ی بیدادگران را از او دفع کن و از دست گردنکشانش رهایی بخش؛

اللهم أعطه فی نفسه وذریته وشیعته ورعیته وخاصته وعامته وعدوه وجمیع أهل الدنیا ما تقر به عینه، وتسر به نفسه، وبلغه أفضل ما أمله فی الدنیا والآخرة، إنک علی کل شیء قدیر . اللهم جدد به ما امتحی من دینک، وأحی به ما بدل من کتابک، وأظهر به ما غیر من حکمک، حتی یعود دینک به وعلی یدیه غضا جدیدا خالصا مخلصا، لاشک فیه، ولا شبهة معه، ولا باطل عنده، ولا بدعة لدیه . اللهم نور بنوره کل ظلمة، وهد برکنه کل بدعة، واهدم بعزه کل ضلالة، واقصم به کل جبار، وأخمد بسیفه کل نار، وأهلک بعدله جور کل جائر، وأجر حکمه علی کل حکم، وأذل بسلطانه کل سلطان؛

خدایا! به او عطا کن برای خودش و فرزندانش و پیروانش و رعیتش و خاصانش و همه آنان که فرمانش برند و دشمنانش و همه اهل دنیا آنچه دیدگانش را به آن روشن کنی و دلش را به آن شاد نمایی و او را در دنیا و آخرت به برترین آرزوهایش برسان، به یقین تو بر هر کاری توانایی. خدایا! به دست او آنچه را از دینت فراموش شده تازه گردان و آنچه را از معانی کتابت تغییر یافته زنده کن و آنچه از احکامت دگرگون شده را آشکار ساز تا آنکه دینت به وسیله او و به دست او شاداب، نوین، ناب و بی آلایش گردد آن چنان که شکی در آن نماند و شبهه ای با آن نباشد و باطل و بدعتی همراه آن نماند. خدایا! هر تاریکی و تیرگی را با نورش روشنی بخش، با استواری اش هر بدعتی را ویران کن و با پایداریش هر گمراهی را برطرف کن و به دست او پشت هر گردنکشی را با پایداریش بشکن و آتش هر آشوبی را با شمشیر او خاموش کن و ستم هر ستمگری را با عدل او نابود ساز و فرمانش را بر هر فرمانی چیره گردان و هر سلطنتی را به سلطنتش خوار کن؛

اللهم أذل کل من ناواه، وأهلک کل من عاداه، وامکر بمن کاده، واستأصل من جحده حقه، واستهان بأمره، وسعی فی إطفاء نوره، وأراد إخماد ذکره . اللهم صل علی محمد المصطفی، وعلی المرتضی، وفاطمة الزهراء، والحسن الرضا، والحسین المصفی، وجمیع الأوصیاء مصابیح الدجی، وأعلام الهدی، ومنار التقی، والعروة الوثقی، والحبل المتین، والصراط المستقیم، وصل علی و لیک وولاة عهدک، والأئمة من ولده، ومد فی أعمارهم، وزد فی آجالهم، وبلغهم أقصی آمالهم دینا ودنیا وآخرة، إنک علی کل شیء قدیر.

خدایا! هرکه را که آهنگ او کند به ذلت نشان و هر که را با او دشمنی ورزد هلاک ساز و کیفر کن هر که با او نیرنگ بازد و هرکه حقش را انکار کند و فرمانش را سبک شمارد و در خاموش کردن نورش بکوشد و فرونشاندن یادش را بخواهد از ریشه برکن، خدایا! درود فرست بر محمد مصطفی و علی مرتضی و فاطمه زهرا و حسن خشنود از قضا و حسین پاک گشته و همه جانشینانی که چراغ های تاریکی و نشانه های هدایت و مشعل های فروزان تقوی و دستاویز و رشته استوار و راه راست اند و بر ولیت و زمامداران پایبند به عهدت که امامان از فرزندانش هستند درود فرست و بر عمرشان بیفزا و به طول حیاتشان فزونی بخش و به نهایت آرزوهای دینی و دنیوی و آخرتی شان برسان زیرا تو بر هر کاری توانایی.

مطالب مرتبط

- غسل جمعه
- فضیلت و ثواب صدقه دادن در شب و روز جمعه
- رسیدگی به خانواده در روز جمعه
- اهمیت علم آموزی در روز جمعه
- ثواب زیارت اهل قبور در روز جمعه
- بهترین و محبوب ترین عبادت روز جمعه
- نماز روز جمعه برای در امان ماندن از فتنه
- آداب و دعای گرفتن ناخن و موی پشت لب