چگونه خداوند انسانها را با نعمت ها می آزماید؟
به گزارش خبرنگار فرهنگی باشگاه خبرنگاران پویا، آزمایش های الهی، سنتی همگانی است که به فرد و یا گروه خاصی اختصاص ندارد، بلکه تمام افراد، به تناسب امکانات و استعدادهای خود، در بوته امتحان قرار می گیرند. مهم ترین مسأله در آزمایش های الهی، آگاهی از انگیزه های امتحان است و یکی از این انگیزه ها ظهور و بروز لیاقت ها و شایستگی های نهفته در افراد، در سایه امتحان است تا از این طریق، افراد به کمال مطلوب خود برسند. اگر امتحان و آزمایش در کار نبود، کمالات نهفته در درون افراد به صورت گنج پنهان باقی می ماند و خود را نشان نمی داد.
از این روست که امیرالمؤمنین(ع) در حدیثی فرمود: «ای مردم، باید خداوند شما را به هنگام نعمت در ترس ببیند به همان صورت که در بلا هراسان می نگرد؛ أیها الناس، لیرکم الله من النعمة وجلین کما یراکم من النقمة فرقین». این مسئله گویای آن است که حتی نعمت های خداوند مایه ابتلا و آزمون انسان ها جهت سنجش عیارشان است؛ فردی که غرق در نعمت های مادی و معنوی شود و خود را مستحق این نعمات بداند، اولین گام به سوی سقوط را برداشته است، همچنان که حضرت در ادامه فرمود «زیرا کسی که رفاه و گشایش را زمینه گرفتار شدن خویش نداند، پس خود را از حوادث ترسناک ایمن می پندارد؛ إنه من وسع علیه فی ذات یده، فلم یر ذلک استدراجا، فقد أمن مخوفا.»
این مسئله در تنگدستی و فقر نیز مصداق دارد؛ یعنی خداوند علاوه بر اینکه انسانها را با نعمت ها می آزماید، با فقر و تنگدستی نیز مورد آزمون قرار می دهد. امیرالمؤمنین(ع) در ادامه همین حدیث، این مسئله را اینگونه بیان می فرماید: «و آن کس که تنگدستی را آزمایش الهی نداند، پاداشی را که امیدی به آن بود از دست خواهد داد؛ و من ضیق علیه فی ذات یده، فلم یر ذلک اختبارا، فقد ضیع مأمولا.»
بنابراین امیرمؤمنان در این کلام پرمعنا به صاحبان نعمت هشدار می دهد که مراقب باشید مبادا نعمتهای الهی مقدمه نقمت شدیدی باشد. احتیاط را از دست ندهید، به اعمال خود مغرور نشوید و دائمآ از درگاه خدا عذر تقصیر بخواهید و در فراز دوم این کلام حکیمانه، به نقطه مقابل این مطلب اشاره کرده و می فرماید: «(به عکس) کسی که خداوند بر او تنگ گیرد (و نعمتهایی را از او سلب کند) و آن را آزمایش (و مقدمه ترفیع مقام) نداند پاداش امیدبخشی را از دست داده است».
در حدیثی از امام صادق علیه السلام می خوانیم که خداوند به موسی علیه السلام خطاب کرد و فرمود: «ای موسی، هنگامی که دیدی فقر به سوی تو می آید بگو آفرین بر شعار صالحان و هنگامی که ببینی ثروت به سوی تو می آید، بگو (مبادا) گناهی باشد که مجازاتش به سرعت دامنگیر شده است؛ یا موسی إذا رأیت الفقر مقبلا فقل مرحبا بشعار الصالحین وإذا رأیت الغنی مقبلا فقل ذنب عجلت عقوبته». (الکافی، ج ۲،، ص۲۶۳)
انتهای پیام/
از این روست که امیرالمؤمنین(ع) در حدیثی فرمود: «ای مردم، باید خداوند شما را به هنگام نعمت در ترس ببیند به همان صورت که در بلا هراسان می نگرد؛ أیها الناس، لیرکم الله من النعمة وجلین کما یراکم من النقمة فرقین». این مسئله گویای آن است که حتی نعمت های خداوند مایه ابتلا و آزمون انسان ها جهت سنجش عیارشان است؛ فردی که غرق در نعمت های مادی و معنوی شود و خود را مستحق این نعمات بداند، اولین گام به سوی سقوط را برداشته است، همچنان که حضرت در ادامه فرمود «زیرا کسی که رفاه و گشایش را زمینه گرفتار شدن خویش نداند، پس خود را از حوادث ترسناک ایمن می پندارد؛ إنه من وسع علیه فی ذات یده، فلم یر ذلک استدراجا، فقد أمن مخوفا.»
این مسئله در تنگدستی و فقر نیز مصداق دارد؛ یعنی خداوند علاوه بر اینکه انسانها را با نعمت ها می آزماید، با فقر و تنگدستی نیز مورد آزمون قرار می دهد. امیرالمؤمنین(ع) در ادامه همین حدیث، این مسئله را اینگونه بیان می فرماید: «و آن کس که تنگدستی را آزمایش الهی نداند، پاداشی را که امیدی به آن بود از دست خواهد داد؛ و من ضیق علیه فی ذات یده، فلم یر ذلک اختبارا، فقد ضیع مأمولا.»
بنابراین امیرمؤمنان در این کلام پرمعنا به صاحبان نعمت هشدار می دهد که مراقب باشید مبادا نعمتهای الهی مقدمه نقمت شدیدی باشد. احتیاط را از دست ندهید، به اعمال خود مغرور نشوید و دائمآ از درگاه خدا عذر تقصیر بخواهید و در فراز دوم این کلام حکیمانه، به نقطه مقابل این مطلب اشاره کرده و می فرماید: «(به عکس) کسی که خداوند بر او تنگ گیرد (و نعمتهایی را از او سلب کند) و آن را آزمایش (و مقدمه ترفیع مقام) نداند پاداش امیدبخشی را از دست داده است».
در حدیثی از امام صادق علیه السلام می خوانیم که خداوند به موسی علیه السلام خطاب کرد و فرمود: «ای موسی، هنگامی که دیدی فقر به سوی تو می آید بگو آفرین بر شعار صالحان و هنگامی که ببینی ثروت به سوی تو می آید، بگو (مبادا) گناهی باشد که مجازاتش به سرعت دامنگیر شده است؛ یا موسی إذا رأیت الفقر مقبلا فقل مرحبا بشعار الصالحین وإذا رأیت الغنی مقبلا فقل ذنب عجلت عقوبته». (الکافی، ج ۲،، ص۲۶۳)
انتهای پیام/
گفتگو با هوش مصنوعی
💬 سلام! میخوای دربارهی «چگونه خداوند انسانها را با نعمت ها می آزماید؟» بیشتر بدونی؟ من اینجام که راهنماییت کنم.