قرار گرفتن در یک محیط بهداشتی، امن و برخوردار از کارکنان مجرب و رعایت کننده اصول اخلاقی، از مهم ترین مسائلی است که مادران باردار را برای یک زایمان مطمئن و بدون دغدغه های اضافی آماده می کند. محققان کشور این موضوع را در بیمارستان های کشور ارزیابی کرده اند.

به گزارش ایسنا، در سال های اخیر، توجه و تأکید زیادی بر ارتقای کیفیت مراقبت های بارداری و زایمان و مخصوصا ایجاد یک تجربه مثبت از رفتار مناسب و محترمانه با مادران صورت گرفته و رفتار نامناسب در طول زایمان به عنوان یک مشکل قابل توجه گزارش شده است. زنان در طول زایمان انتظار همدلی، حمایت، رعایت محرمانگی و احترام دارند. بااین حال بسیاری از زنان به دنبال خدمات زایمان مخصوصا در کشورهای کم درآمد، اشکال مختلف آشکار و پنهان بی احترامی و سوء رفتار را از ماماهای خود دریافت می کنند که می تواند به طور مستقیم و غیرمستقیم بر کیفیت ارائه خدمات و سلامت مادر و نوزاد تأثیر بگذارد.

بنا بر گفته های پژوهشگران، سوء رفتار با مادران باردار نه تنها بر کیفیت خدمات ارائه شده تأثیر می گذارد، بلکه به طور غیرمستقیم در مرگ ومیر مادران نیز مؤثر است. بیشتر تلاش های بین المللی برای مراقبت سلامت مادران تاکنون تا حد زیادی بر جلوگیری از بیماری و مرگ ومیر تمرکز داشته است، اما در سال های اخیر تأکید بر کیفیت مراقبت سلامت مادران و نیاز به بررسی روابط میان فردی بین بیماران و ارائه دهندگان خدمت و به طور خاص اطمینان زنان از شرایط برخورد محترمانه در طول زایمان به طور روزافزونی افزایش یافته است.

یک تیم پژوهشی از دانشگاه علوم پزشکی تهران در همین زمینه، تحقیقی انجام داده اند که در آن رفتارهای نامحترمانه با مادران در بخش زایمان بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی و عوامل مرتبط با آن مورد بررسی قرار گرفته اند.

این مطالعه مقطعی در سال ۱۳۹۸ و با مشارکت ۳۵۷ نفر از مادرانی که در بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی تهران زایمان طبیعی داشتند، انجام گرفته است. ابزار گردآوری اطلاعات از این افراد پرسشنامه ای حاوی ویژگی های فردی مادران و همچنین پرسشنامه اندازه گیری شیوع حیطه های مختلف سوء رفتار بوده که به روش مصاحبه با مادران تکمیل شده اند.

نتایج این مطالعه مؤید شیوع نسبتا بالای رفتارهای نامحترمانه با مادران در بیمارستان ها، براساس استانداردهای جهانی است که توجه جدی و سریع مسئولان را می طلبد تا با انجام مداخلاتی در جهت رفع یا کاهش این نوع رفتارها اقدام کنند.

بنا بر گفته مریم تاجور، محقق گروه آموزشی علوم مدیریت و اقتصاد بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران و چهار همکار دیگرش در این تحقیق، «همه مادران شرکت کننده در این مطالعه حداقل یک نوع سوء رفتار را تجربه کرده بودند که بیشترین آن در حیطه عدم اجازه برای تحرک، مایعات و داشتن همراه بوده و کمترین آن نیز در حیطه انگ زدن و تبعیض جای داشته اند».

آن ها می افزایند: «طبق تحلیل های آماری انجام شده روی داده ها، بین افزایش سن، اقلیت قومیتی، زایمان بار اول، وضعیت اقتصادی بالاتر، زمان زایمان (شب، روز) و داشتن سابقه بیماری با تجربه بیشتری از انواع سوء رفتار بیمارستانی، رابطه معنی داری و قابل توجهی مشاهده شد».

در این تحقیق اشاره شده است «بااینکه بدرفتاری، تعریف و اندازه گیری ویژه خود را دارد، مفهوم قصد عمد، تلاش های انجام گرفته برای اندازه گیری دقیق آن را پیچیده می کند. به عنوان مثال انجام عمل موسوم به اپیزوتومی معمول یا فشار رحم، مبتنی بر شواهد نبوده و ممکن است برای فرد مضر باشند. اما غالب کارمندان بهداشتی آموزش دیده، آن ها را انجام می دهند و تصور می کنند به نفع زن است که می تواند مصداق بدرفتاری باشد».

تاجور و همکارانش می گویند: «البته بسیاری از کارمندان بهداشتی با محدودیت هایی مانند فشار کاری، درآمد پایین و محدودیت امکانات بیمارستانی و مهارت های ارتباطی ضعیف روبه رو هستند که می تواند بر روابط آن ها با مراجعان نیازمند مراقبت ویژه تأثیر بگذارد».

پیشنهاد اصلی مجریان این پژوهش به مدیران و مسئولان و سیاست گذاران، برگزاری دوره های آموزشی در بیمارستان ها برای ماماها و کادر درمان، به منظور آشنایی با مصادیق بدرفتاری یا بی احترامی است، زیرا ممکن است بسیاری از کارکنان به دلیل ناآگاهی یا از روی عادت، بسیاری از این رفتارها را بروز دهند.

با توجه به تأکیدات ویژه ای که در زمان های اخیر در خصوص لزوم بالارفتن میزان باروری در جامعه مطرح شده اند، به نظر می رسد توجه به این یافته های علمی پژوهشی که در فصلنامه «حیات» وابسته به دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران منتشر شده اند، اهمیت بسیار بالایی داشته باشد.

انتهای پیام