به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرمانشاه، سامانه گرمسیری به عنوان بزرگ ترین طرح توسعه ای آب و خاک کشور با هدف مهار رودخانه سیروان و هدایت آن به سمت کرمانشاه و ایلام اجرا شد که از ابتدای آن در شمال کرمانشاه تا موسیان دهلران در استان ایلام ۴۴۵ کیلومتر طول دارد.

محل احداث و اجرای پروژه بر روی رودخانه سیروان در شهرستان پاوه شامل سد داریان، بند انحرافی هیروی و تونل ۴۵ کیلومتری تا دشت ازگله است. حجم سد داریان ۳۱۶ میلیون مترمکعب و حجم آب قابل تنظیم در طول سال ۱٫۴ میلیارد مترمکعب است.

تا پیش از این بیشتر آب پنجمین رودخانه بزرگ کشور بدون آنکه حق آبه ایران را بپردازد از مرز خارج می شد. بهره برداری از سامانه گرمسیری سبب تثبیت جمعیت، جلوگیری از مهاجرت، افزایش درآمد خانوارهای روستایی، افزایش کشت از یک کشت در فصول مختلف و افزایش ۳ تا ۸ برابری درآمد می شود.

این طرح ظرفیت مهمی برای احیای بخش کشاورزی منطقه است و توجه به این ظرفیت ها می تواند زمینه ساز تأمین نیاز کشور به بسیاری از کالاهای اساسی، ایجاد ارزش افزوده بیشتر و رونق صادرات باشد.

اهداف پروژه انتقال آب از نواحی مرزی به حوضه کرخه و تأمین آب شرب، صنعت و کشاورزی اراضی پایاب استان های کرمانشاه و ایلام و همچنین تأمین ۲۱۰ مگاوات برق است.

اراضی تحت پوشش محدوده گرمسیری در مطالعات اولیه حدود ۱۱۰ هزار هکتار شامل اراضی متعلق به مردم و اراضی منابع ملی است که سهم استان کرمانشاه ۷۰ هزار هکتار و ایلام ۴۰ هزار هکتار بوده است اما در آخرین بررسی ها پس از انجام عملیات و هزینه های انجام شده سهم کرمانشاه ۲۳ هزار هکتار با دو بار کشت در سال اعلام شده است.

سامانه گرمسیری با وجود مزایای بسیار معایب ناچیزی هم دارد که شامل طولانی شدن زمان اجرای پروژه، هزینه بسیار بالای پروژه، تأخیر در بهره برداری با وجود آبگیری سد داریان و تونل انحرافی، عدم همخوانی هزینه ها و مطالعات اولیه و وضع موجود، عدم تخصیص به موقع آب کشاورزان مشمول پروژه، انجام نشدن تونل به شبکه های آبرسانی مناطق سردسیر و معتدل استان، فقدان برنامه ریزی و الگوی کشت تولید علمی و اقتصادی است که مجموع این موارد سبب شده شرایط کنونی با اهداف پروژه و هزینه ها همخوانی نداشته باشند.

با وجود اینکه وسعت و اراضی کشاورزی ایلام بسیار کمتر از کرمانشاه است اما سهم کرمانشاه از آب سامانه گرمسیری ۵۵ درصد و سهم ایلام ۴۵ درصد است که البته همین سهم ۵۵ درصدی نیز به اراضی کشاورزی نرسیده و به طور کامل محقق نشده است.

از طرف دیگر با توجه به اینکه اکنون وضعیت دشت های کرمانشاه از نظر ذخایر آب زیرزمینی و عمق آب چاه ها بسیار نامناسب است برای تأمین آب اراضی کشاورزی به سامانه گرمسیری بیش از گذشته نیاز داریم و سامانه گرمسیری می تواند کشاورزی کرمانشاه را متحول کند و به تبع با افزایش تولیدات کشاورزی می توان هرگونه صنایع تبدیلی برای ایجاد ارزش افزوده بیشتر را در حاشیه این پروژه اجرا کرد.

هرچند کشاورزان و مردم استان بارها برای به دست آوردن حق خود از سامانه گرمسیری فریاد زده اند اما تاکنون گوش شنوایی وجود نداشته و اکنون استاندار کرمانشاه از عزم دولت برای تأمین اعتبار و تکمیل فاز دوم سامانه گرمسیری به عنوان بزرگترین طرح توسعه ای منابع آب و خاک کشور خبر می دهد.

هوشنگ بازوند در نشست بررسی و پیگیری تکمیل طرح عظیم سامانه گرمسیری اظهار داشت: با اهتمام ویژه دولت و تأمین اعتبار صورت گرفته تا پایان سال ١۴� ١ شاهد تکمیل و بهره برداری کامل از سامانه گرمسیری خواهیم بود.

وی افزود: این طرح بزرگ رونق، شکوفایی اقتصادی و جهشی چشمگیر را در منطقه ایجاد خواهد کرد که افزایش ٣۵� هزار تنی تولید محصولات کشاورزی در اراضی تحت پوشش این سامانه در کرمانشاه مصداق بارز این رشد است که اشتغال پایدار را نیز به همراه دارد.

وی گفت: ١۵ روز پیش برای پیگیری روند تکمیل این طرح که تاکنون ١� � هزار میلیارد تومان سرمایه گذاری داشته است، جلسه ای برگزار و مقرر شد که سازمان برنامه و بودجه اعتبار لازم را از طریق تهاتر تأمین کند.

استاندار کرمانشاه با بیان اینکه یکی از خواسته ها و مطالبات استان و مردم پاوه بهره مندی از مزایای این طرح توسعه ای و عمرانی است عنوان کرد: ثبت جهانی اورامانات فرصتی مناسب برای استفاده از ظرفیت های ویژه گردشگری منطقه و سدهای سامانه گرمسیری است.

بازوند با تأکید بر اینکه شعاع اثربخشی طرح های عمرانی و توسعه ای باید شامل مناطق اجرای پروژه نیز شود افزود: برای پاوه ١� میلیون مترمکعب تخصیص آب گرفته ایم و انتظار داریم که این تخصیص صرفا به سد داریان محدود نشود و با تشخیص استانی امکان استفاده از این منابع آب برای حوزه های باغداری و کشاورزی بر اساس اولویت ها فراهم شود.

استاندار کرمانشاه اجرای طرح های آبزی پروری در سدهای سامانه های گرمسیری را از دیگر طرح های درخواستی استان برای رونق منطقه ذکر کرد و گفت: هماهنگی های لازم با شرکت توسعه منابع آب و نیروی کشور، محیط زیست و شیلات انجام شده و با تحقق این مهم در سد هیروی و داریان زمینه اشتغالزایی و افزایش درآمد سرانه مردم نیز ایجاد می شود.

استاندار کرمانشاه عنوان کرد: با تکمیل مابقی طرح عظیم سامانه گرمسیری ۹۰۰۰ هکتار دیگر از اراضی کشاورزی در حد فاصل قصرشیرین تا نفت شهر و سومار آبی می شود و این طرح عمرانی و توسعه ای که به طور قطع یکی از پروژه های عظیم نظام جمهوری اسلامی و هدیه به مردم غرب کشور است توسعه و اشتغال را در چند استان ایجاد می کند.

بازوند گفت: برای طرح تونل نوسود و انجام عملیات تکمیلی در سد هیروی، شفت زمکان، تونل دسترسی کردی قاسمان، زمکان، مره خیل، هیروی و لیله برآورد ٣٣� میلیارد تومان شده است که دولت در این زمینه با اهتمام ویژه وارد شده و موضوع تخصیص بودجه بین دستگاه ها و سازمان برنامه و بودجه حل شده است که بر اساس زمانبندی تا پایان ۱۴۰۱ طرح سامانه گرمسیری تکمیل می شود.

انتهای پیام/۸۳۲/ش