خبرگزاری مهر، گروه استان ها- حجت الاسلام والمسلمین مجتبی برجیان*:با پرداختن به مضامین نورانی آیه ۱۷ از سوره مبارکه «انفال» آیه منتخب نهضت «زندگی با آیه ها» در روز نهم ماه مبارک رمضان که فرمود «وما رمیت إذ رمیت ولکن الله رمی»، اظهار کرد: قرآن در این آیه نسبت فعل انسان و فعل خدا را تبیین کرده و پرده از یک حقیقت بزرگ تاریخی و توحیدی برمی دارد؛ حقیقتی که هم جنگ بدر را، هم فتح خرمشهر و هم قدرت موشکی امروز را می سازد.

قرآن در این آیه شریفه عمل انسان را انکار نمی کند بلکه در واقع این آیه به تصحیح دیدگاه ها در نسبت یابی میان عمل انسان و عمل خدای متعال می پردازد. بر همین مبنا، باید یقین یابیم که دست، دست پیامبر (ص) اما اثر، اثر خداوند متعال است.

در جنگ بدر سپاه اسلام در اقلیت مطلق اما مجهز به ایمان مطلق بود. یاران پیامبر (ص) در رکاب حضرت در این نبرد حقیقتا بی تجربه، کم تعداد و کم امکانات اما متصل به قدرت مطلق بود. آنان به این فرموده خدا ایمان داشتند که فرمود: اگر پیروزی را به خودتان نسبت بدهید، شکست می خورید؛ اما اگر خود را مجری اراده الهی بدانید، تاریخ را عوض می کنید.

مولانا با ارائه یک ترجمان عرفانی از این آیه سوره مبارکه انفال، مضمون زیبای آیه را با زبان دل چنین فریاد می زند:

ما چو ناییم و نوا در ما ز توست

ما چو کوهیم و صدا در ما ز توست

ما عدم هاییم و هستی های ما

تو وجود مطلقی فانی نما

بنابراین نای اگر از خود صدا داشت، دیگر نای نبود و کوه هم اگر از خود فریاد داشت، انعکاس معنا نمی یافت. ما انسان ها هیچ هستیم اما این هیچ ها اگر به ذات اقدس پروردگار وصل شود، بدرها و فتح خرمشهرها رقم می خورد.

تعبیر «شیران علم» در این بیت مولوی «ما همه شیران ولی شیر علم، حمله شان از باد باشد دم به دم» زیباست. شیران نقش بسته بر پرچم قدرت، بی اراده و پوچ هستند و مولانا هشدار می دهد: شیری که بر روی پرچم نقش بسته و به علم بسته شده، هیبت دارد ولی اختیار ندارد. قدرت بی خدا، علم بی توکل و سلاح بی ایمان همه مصداق «شیران علم اند که پرصدا اما بی ریشه هستند.

فتح خرمشهر تجلی آیه ۱۷ از سوره مبارکه انفال در تاریخ معاصر بود و اینجاست که جمله امام خمینی (ره) که فرمودند «خرمشهر را خدا آزاد کرد»، معنا پیدا می کند که در واقع خلاصه یک جهان بینی است.

اینکه امام (ره) فرمودند خرمشهر را خدا آزاد کرد نه برای نفی جهاد و مقاومت و شهادت رزمندگان بلکه برای نجات ما از شرک پنهان است چرا که اگر بگوییم «ما آزاد کردیم» بدر را باخته ایم اما اگر بگوییم «خدا آزاد کرد» تاریخ را برده ایم.

تحقق «وما رمیت» در موشک های شهید تهرانی مقدم

در خاطره ای از شهید تهرانی مقدم و تحقق «وما رمیت» در عصر موشک می بینیم که این آیه شریفه فقط برای شمشیر و تیر نیست بلکه برای موشک هم مصداق یافته است.

شهید تهرانی مقدم نقل می کند که در یکی از عملیات های موشکی، موشک در تست نهایی جواب نمی داد و نمی دانستیم مشکل کجاست. همه محاسبات ناقص بود اما تصمیم گرفتیم با توکل بر خدا شلیک کنیم. موشک پرتاب شد و دقیقا به هدف اصابت کرد و یک تیپ از مزدوران را منهدم ساخت.

همین اصابت دقیق که مصداقی روشن از تحقق این آیه بود فقط مهندسی تنها نیست بلکه مصداقی روشن است که خدای متعال فرمود: وما رمیت إذ رمیت ولکن الله رمی.

اما پرسش این است که وظیفه ما چیست؟ قرآن به ما نمی گوید دست روی دست بگذارید تا خدا همه امور را به نفع جبهه حق و برضد جبهه باطل پیش ببرد بلکه می فرمایدژب عمل کن، بجنگ، بساز، شلیک کن اما دل را به خودت نبند. اگر ما نای باشیم، خدا نوا می دهد، اگر ما کوه باشیم خدا صدا می سازد و اگر ما «هیچ» باشیم، خدا همه چیز می شود.

امید داریم و دعا می کنیم خدا ما را از شیران علم قرار ندهد بلکه از نای هایی قرار بدهد که نفس الهی در آن ها جریان دارد و ما را در صف همان هایی قرار بدهد که در بدر، در خرمشهر و در جبهه های امروز «رمیت» را با جانشان باور کردند.

* مدیر حوزه علمیه حضرت مهدی (عج) شهرکرد، مدرس و حافظ کل قرآن کریم