ولادت تا شهادت

ءابزار عشق و ارادت به ساحت مقدس کوثر ولایت، دخت نبوت، همسر امامت، حضرت صدیقه طاهره، فاطمه مرضیه - سلام الله علیها نه تنها از ناحیه شیعیان و شیفتگان شواجب است که هر کدام از معصومی نعلیهم السلام باسخنان خویش درباره آن بزرگوار اظهار ارادت نموده و نقش بهسزایی را ایفا کرده اند واز همه مهمتر، ابراز علاقه رسول الله صلی الله علیه وآله است به حضرت زهراعلیها السلام که فاطمه علیها السلام رافرشته ای در سیمای انسان و پاره تن خودم یدانست و هرگاه نگاهش به او میافتاد،شادمان و مسرور میشد.

این محبت از محبت ها جداست حب محبوب خدا، حب خداست. در اینجا اوج عشق و محبت حضرت امام صادق علیه السلام به مادرش را در کلامش میخوانیم;لازم به توضیح است که فقط به ترجمه سخنان حضرت بسنده شده است و منابعروایت آورده شده که در صورت نیاز،خوانندگان مراجعه کنند.

ولادت حضرت فاطمه علیها السلام
مفضل بن عمر گوید: به امام صادقعلیه السلامعرض کردم: ولادت فاطمه زهرا چگونه بودهاست؟ حضرت فرمود: آری، وقتی خدیجه باپیامبر ازدواج کرد، زنان مکه او را ترک کردند.هیچ فردی بر او وارد نمیشد و بر او سلامنمیکرد و هیچ زنی اجازه نداشت تا با حضرت خدیجه ملاقات داشته باشد.
همسر رسول الله صلی الله علیه وآله از این وضعیت رنجمیبرد تا زمانی که به فاطمه باردار شد.حضرت زهراعلیها السلام در رحم مادر، شریک غم وغصه های او بود و ایشان را به صبر و بردباریدعوت میکرد. مونس تنهایی مادر بود و با اوسخن میگفت.
حضرت خدیجه، موضوع مکالمه با جنینرابا پیامبر اکرمصلی الله علیه وآله ابراز نمیکرد. تا این کهروزی حضرت رسول صلی الله علیه وآله وارد منزل شد وسخن گفتن حضرت فاطمه علیها السلام با مادرش راشنید!
پیامبر پرسید: چه کسی با تو سخنمیگفت؟
حضرت خدیجه فرمودند: جنینی که دررحم دارم.
پیامبرصلی الله علیه وآله فرمودند: جبرئیل به من بشارتداد که این جنین، دختر است و او دختری پاک و بسیار مبارک است. خداوند نسل مرا ازاو به وجود میآورد و از نسل او پیشوایانی برای این امتبه وجود آمده و بعد از انقطاع وحی، خلفای خداوند در زمین خواهندبود. (۱)
هنگام ولادت
امام صادق علیه السلام میفرماید:
هنگامی که فاطمه علیها السلام متولد شد و رویزمین قرار گرفت، نوری از چهره اش درخشید و وارد همه خانه های مکه شد و در شرق وغرب زمین جایی نماند مگر آنکه آن نور بر اوتابید. (۲)
اسامی ویژه فاطمه علیها السلام
امام صادق علیه السلام میفرماید:
حضرت فاطمه در پیشگاه خداوند ۹ اسم(مخصوص) دارد: فاطمه، صدیقه، مبارکه،طاهره، زکیه، راضیه، مرضیه، محدثه، و زهراسلام الله علیها. (۳)
انتخاب نام فاطمه علیها السلام
امام صادق علیه السلام میفرماید:
فاطمه را برای آن فاطمه نامیدند که مردم نمیتوانند حقیقت او را درک کنند. (۴)
چرا بتول؟
امام صادق علیه السلام میفرماید:
فاطمه را بتول نامیدند، زیرا بی نظیراست. (۵)
چرا زهرا؟
امام صادق علیه السلام میفرماید:
برای آن که هرگاه در محراب عبادت میایستاد، نور او بر اهل آسمانها می تابید;هم چنان که نورستارگان بر اهل زمین می تابد. (۶)
باز فرمود:
زیرا که خداوند او را از نور عظمتش بیافرید.او چون طلوع کرد، آسمان و زمین به نورش پرتو افکن شد و چشمان فرشتگان تواناییدیدن نورش را نداشتند. آنان گفتند:پروردگارا! معبودا! این چه نوری است؟
خداوند به آنها وحی کرد: این نور از نور مناست که در آسمان جای دادم و از عظمت می افریدم. او را از صلب پیامبری از پیامبرانم -که بر تمامی آنها برتری دارد.- خارج میکنم. ازاین نور رهبرانی به وجود میآید که امر مرا به پای میدارند و مردم را به سوی حق هدایتمیکنند. من این پیشوایان را بعد از سپریشدن وحی، جانشینان خود بر روی زمین میگردانم. (۷)
چرا محدثه؟
امام صادق علیه السلام در مورد محدثه بودنحضرت زهراعلیها السلام میفرماید:
از این جهتیکی از نامهای فاطمه علیها السلام،محدثه بود که ملائکه به حضور او میآمدند ومانند مریم با وی سخن میگفتند. از جمله بهاو میگفتند: ای فاطمه! همانا خداوند تو رابرگزید و تو را پاکیزه گردانید و بر زنان دیگرجهان برتری داده است. (۸)
همچنین ملائکه به سخنان او گوشمیدادند و با وی سخن میگفتند.
فاطمه یکشب از ملائکه پرسید: مگر مریمبرترین زنان جهان نیست؟
ملائکه گفتند: مریم سرور زنان زمان خودبود; ولی خداوند سبحان تو را سرور زنانزمان خود، سرور زنان عصر مریم و حتی سرورزنان از اولین تا آخرین قرار داده است. (۹)
ازدواج حضرت زهراعلیها السلام
«امام صادق علیه السلام درباره قول خداوندسبحان که دو دریای ژرف را پیوست تا به همبرسند.» (۱۰)
فرمودند: علی و فاطمه دو دریایی ژرفند،هیچ کدام بردیگری نمیخروشند. از آن دو،لؤلؤ و مرجان یعنی حسن و حسین علیهما السلام بیرون آید. (۱۱)
فدک
حضرت امام صادق علیه السلام فرمود:
وقتی که آیه «و ات ذاالقربی حقه والمسکین» نازل شد، پیغمبر اکرم صلی الله علیه وآله به جبرئیل فرمود: مسکین را میشناسم ولی ذوالقربی چه کسانی هستند؟ عرض کرد:نزدیکان تو میباشند. پس رسول خداصلی الله علیه وآلهحسن و حسین و فاطمه علیهم السلام را نزد خویش فراخواند و فرمود: خدا به من دستور داده که حق شما را بدهم. بدین جهت فدک را به شما واگذار کردم. (۱۲)
نماز زهراعلیها السلام
هرکس چهار رکعت نماز بخواند (هردورکعتبه یک سلام) و در هر رکعت پس ازسوره حمد پنجاه مرتبه «قل هوالله احد» رابخواند، این نماز، نماز فاطمه علیها السلام است. (۱۳)
سرور زنان بهشتیان
مفضل گوید: به امام صادق علیه السلام عرض کردم:این که پیامبرصلی الله علیه وآله فرموده است، فاطمه سرورزنان بهشتیان است، آیا سرور زنان روزگارخود بود؟
حضرت فرمودند: آن مریم بود که سرورزنان روزگار خود بود; ولی فاطمه سرور زنان اهلبهشت از اولین و آخرین است. (۱۴)
تسبیح حضرت زهراعلیها السلام
امام صادق علیه السلام میفرماید:
تسبیح فاطمه زهراعلیها السلام در هر روز بعد از هرنمازی در نزد من محبوبتر است از هزاررکعت نماز (مستحبی) که در هر روز خواندهشود و ما فرزندانمان را به گفتن تسبیح فاطمه علیها السلام امر میکنیم; چنان که آنان را بهنماز فرمان میدهیم. (۱۵)
درجای دیگر میفرماید:
هرکس پس از نماز واجب با صدر بار تسبیح فاطمه زهرا، خداوند را به پاکی یاد کند و به دنبال آن «لااله الا الله» بگوید، خداوند او را می آمرزد. (۱۶)
باز فرموده است:
هرکس تسبیح فاطمه علیها السلام را بعد از نمازواجب و قبل از این که پاهایش را باز کند(برخیزد) به جا آورد، خدا بهشت را بر اوواجب میکند. (۱۷)
مصحف فاطمه علیها السلام
امام صادق علیه السلام میفرماید:
وقتی که خدای متعال روح پیامبرش راقبض کرد، فاطمه علیها السلام به شدت محزون شد وجز خدا کسی از درد دل وی خبر نداشت. بعداز آن فرشته ای را به سوی او فرستاد تا وی راتسلیت گفته و با او گفتگو کند. حضرت فاطمه علیها السلام این موضوع را به اطلاع امیرالمؤمنین علیه السلام رسانید. آن حضرت فرمود:هرگاه چنین احساسی کردی، مرا خبر کن.بدین ترتیب علیعلیه السلام گفتگوها را مینوشت و ازاین طریق، مصحف فاطمه علیها السلام به وجودآمد. (۱۸)
باز در این خصوص امام صادق علیه السلام فرموده است:
همانا مصحف فاطمه علیها السلام نزد ماست و مردم نمیدانند که این مصحف چیست و آن از نظرحجم سه برابر قرآن است و یک کلمه از اینقرآن در آن مصحف نیست; بلکه مندرجات آن عبارت است از اموری که پروردگار بزرگ برمادرمان املا و وحی فرموده است. (۱۹)
تولای حضرت زهراعلیها السلام
دوستی و قبول ولایت اولیای خدا وبیزاری از دشمنان آنها و از کسانی که به آل محمدصلی الله علیه وآله ستم کردند و هتک حرمت آناننمودند، فدک را از فاطمه علیها السلام گرفتند و از میراثش باز داشتند، حقوق او و همسرش راغصب کردند و به سوختن خانه اش همت گماشتند، واجب است. (۲۰)
چرا صدیقه؟
مفضل گوید به امام صادق علیه السلام عرض کردم:
چه کسی فاطمه علیها السلام را غسل داد؟
فرمودند: غسل دهنده امیرالمؤمنین علیه السلامبود.
گویی از فرموده امام ششم مطلب بر منگران آمد. ایشان فرمودند: گویا آنچه به توگفتم، برتو گران آمد؟
عرض کردم: فدایتان شوم، چنین است.
حضرت فرمودند: پذیرش این مطلب بر تو دشوار نیاید; زیرا که فاطمه صدیقه بود و کسی جز صدیق را نشاید که صدیقه را غسل دهد.مگر نمیدانی که مریم را کسی جز عیسی علیه السلامغسل نداد. (۲۱)
شهادت حضرت زهرا علیها السلام
امام صادق علیه السلام میفرماید:
چون وفات فاطمه علیها السلام نزدیک شد، شروعبه گریه کرد. امیرالمؤمنین علیه السلام به او گفت:
همسر عزیزم! چرا گریه میکنی؟
حضرت فاطمه علیها السلام فرمود: برای مظلومیت تو گریه میکنم.
مولی علیعلیه السلام فرمودند: گریه نکن، اینمسئله در راه خدا برای من آسان است.
امام صادق علیه السلام میفرمایند:حضرت زهراعلیها السلام وصیت کرد که علی به آن دو خلیفه اجازه ندهد که آن دو در تشییع فاطمه علیها السلام شرکت کنند و حضرت علی علیه السلام نیز چنین کرد. (۲۲)

۱ - بحارالانوار، ج ۱۶، ص ۷۹.
۲ - امالی صدوق، ص ۵۹۴.
۳ - بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۱۰.
۴ - همان، ص ۶۵.
۵ - همان، ج ۴۳، ص ۱۶.
۶ - معانی الاخبار، ص ۶۴; علل الشرایع، ج ۱، ص۱۸۱; عوالم العلوم، ج ۱۱، ص ۶۳.
۷ - علل الشرایع، ج ۱، ص ۱۷۹; دلائل الامامه،ص۵۴; بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۱۲.
۸ - بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۷۸.
۹ - همان.
۱۰ - الرحمن، آیه ۲۲.
۱۱ - مناقب ابن شهرآشوب، ج ۳، ص ۳۱۸; خصال،ج۱، ص ۶۵.
۱۲ - بحارالانوار، ج ۸، ص ۹۳.
۱۳ - من لایحضره الفقیه، ج ۱، ص ۵۶۴.
۱۴ - بحارالانوار، ج ۴۳، ص ۲۶.
۱۵ - فروع کافی، ج ۳، ص ۳۴۳; مرآة العقول، ج ۱۵،ص ۱۷۶.
۱۶ - فروع کافی، ج ۳، ص ۳۴۲.
۱۷ - فلاح السائل، سید بن طاووس، ص ۱۶۵.
۱۸ - بحارالانوار، ج ۲۶، ص ۴۴ و ۴۳ و ۸۰; اصولکافی، ج ۱، ص ۲۴۰.
۱۹ - بحارالانوار، ج ۲۶، ص ۳۸، حدیث ۷۰.
۲۰ - خصال، ج ۲، ص ۶۰۳.
۲۱ - بحارالانوار، ج ۲۷، ص ۲۹۱، حدیث ۷; اصولکافی، ج ۱، ص ۴۵۹.
۲۲ - عوالم العلوم، ج ۱۱، ص ۴۹۴; بحارالانوار، ج۴۳، ص ۲۱۸.

منبع : نشریه فرهنگ کوثر ، شماره ۴۲

سیدعباس رفیعی پور علویجه