خبرگزاری مهر-گروه دین، حوزه و اندیشه:آیا تابه حال طعم «زندگی با یک آیه» را چشیده اید؟ آن لحظه ای که در کوران یک سختی، آیه ای ناگهان در قلبتان می نشیند و تمام اضطراب ها را می شوید. یا در میانۀ یک دوراهی سرنوشت ساز، کلامی از قرآن همچون چراغی پرنور مسیر پیش رو را روشن می کند؛ آیه ای که دیگر فقط متنی بر روی کاغذ نیست، بلکه به یک دوست صمیمی، یک مشاور حکیم و پناهگاهی امن تبدیل می شود. این تجربه همان اکسیری است که روح را در هیاهوی دنیای امروز زنده نگه می دارد.

«نهضت زندگی با آیه ها» برآمده از همین باور است؛ باوری که می گوید قرآن، کتاب زندگی در متن میدان است، نه صرفا کتابی برای نهادن در کنج طاقچه. اکنون، برای سومین سال پیاپی، این نهضت سی آیۀ منتخب را به عنوان سی شاه کلید برای گشودن قفل های ذهنی و رفتاری جامعۀ امروز، محور حرکت خود قرار داده است و کتابی که پیش روی شماست، عصاره ای از این حرکت و تلاشی برای تجهیز شما در کارزار بزرگ امروز است.

این کارزار، میدان نبردش نه فقط خاک ریزهای خاکی، که قلب ها و ذهن های ما و اطرافیانمان است. جنگ، جنگ روایت هاست؛ نبردی میان روایت امید و یأس، روایت عزت و تسلیم. خداوند از همۀ ما که با کتابش آشنا شده ایم، پیمانی گرفته است:لتبیننه للناس ولا تکتمونه؛ «باید آن را برای مردم بیان کنید و کتمانش نکنید». این کتاب به شما کمک می کند تا ابتدا جان خود را از زلال وحی سیراب کنید و سپس، سفیر این آیه ها برای اطرافیانتان شوید و این پیام ها را به گوش جان دیگران نیز برسانید. این کتاب، یک جعبۀ مهمات فکری و معنوی برای شماست تا در این «جهاد تبیین»، با دلی قرص و بیانی رسا، وارد میدان شوید.

آیه نوزدهم

فلا تطع الکافرین وجاهدهم به جهادا کبیرا/فرقان، آیۀ ۵۲

از کافران اطاعت مکن، و به وسیلۀ قرآن با آنان مبارزه و جهاد بزرگی بنما.

بگو «نه»!

دوازده هزار کوفی به حسین بن علی؟عهما؟ نامۀ «فدایت شوم» نوشتند؛ اما از آن جمع حتی یک نفر هم نتوانست به ابن زیاد بگوید: بالای چشمت ابروست؛ چون شهادتین واقعی نه از «اشهد»ها، که از «الا»ها شروع می شود. چون آدم ها را نه از «بله» ها، که از «نه»هایشان باید شناخت؛ چون همیشه قول وقرارگذاشتن ساده تر از ایستادگی در برابر تهدیدها و تطمیع هاست. در منطق کتاب خدا بزرگ ترین نبرد آدم های باایمان، نه از شمشیرزدن در میدان، که از همین «نه» گفتن های کوچک و بزرگ شروع می شود؛ «نه»گفتن هایی برخواسته از قرآن، شبیه «نه»ای که عباس بن علی(علیه السلام) به امان نامۀ ابن سعد گفت و شبیه «نه»هایی که ما در همۀ این سال ها به زورگویی های آمریکا و اسرائیل گفته ایم.

بزرگ ترین مبارزه

وقتی بازی های کامپیوتری به پسرت یاد می دهند، مشکلات با یک ورد جادویی در چند ثانیه حل می شوند، ولی تو همراه او یک دانه در گلدان می کاری و هر روز به آن آب می دهی تا جوانه بزند و به او نشان می دهی که هر نتیجۀ بزرگی، نیازمند «صبر» و «تلاش» است. وقتی انیمیشن ها به دخترت می گویند شاهزاده خانم ها فقط با ظاهر زیبا و لباس های فاخر به خوش بختی می رسند، ولی تو به او می گویی «زیبایی تو به قلب مهربان و اخلاق خوبت است، همان طور که حضرت زهرا؟سها؟ زیباترین زن عالم بود» و وقتی قهرمان های قصه های هالیوودی فریاد می زنند «فقط خودت مهمی و به دنبال آرزوهایت برو!»، ولی تو در گوش فرزندت زمزمه می کنی که قهرمان واقعی کسی است که اسباب بازی محبوبش را به دوستش می بخشد و به او می چشانی که لذت شادکردن دیگران، از هر لذت فردی بزرگ تر است، تو درحال یک جهاد بزرگ هستی … <فلا تطع الکافرین وجاهدهم به جهادا کبیرا> (فرقان/۵۲)؛ «پس از کافران اطاعت مکن، و به وسیلۀ آن [قرآن] با آنان جهادی بزرگ کن.»

این آیه، منشور «جهاد کبیر» است. ما با «جهاد اکبر» (مبارزه با نفس) و «جهاد اصغر» (نبرد نظامی) آشناییم. اما قرآن اینجا از «جهاد کبیر» نام می برد. «این آیه در مکه نازل شده. … در مکه جنگ نظامی مطرح نبود… <فلا تطع الکفرین و جهدهم به جهادا کبیرا>؛ از مشرکین اطاعت نکن. اطاعت نکردن از کفار همان چیزی است که خدای متعال به آن گفته جهاد کبیر… «جهاد کبیر» یعنی چه؟ یعنی اطاعت نکردن از دشمن، از کافر؛ از خصمی که در میدان مبارزۀ با تو قرار گرفته اطاعت نکن. اطاعت یعنی چه؟ یعنی تبعیت؛ تبعیت نکن. تبعیت نکردن در کجا؟ در میدان های مختلف؛ تبعیت در میدان سیاست، در میدان اقتصاد، در میدان فرهنگ، در میدان هنر. در میدان های مختلف از دشمن تبعیت نکن؛ این شد «جهاد کبیر».»[۱]

سلاح این جهاد فرهنگی و سیاسی نیز خود قرآن است: «وجاهدهم به»؛ یعنی مبارزه با منطق قرآن در برابر منطق دشمن. مظهر تام و تمام این جهاد، امیرالمؤمنین علی(علیه السلام) است که در تمام عمر پربرکتش، ذره ای از اصول الهی خود در برابر دشمنان کوتاه نیامد و هرگز از آنان تبعیت نکرد. در دوران ما نیز، ایستادگی ملت ایران در برابر تحریم ها برای دستیابی به استقلال علمی و دفاعی، مصداق همین جهاد بزرگ است.

این جهاد بسیار مهم است؛ زیرا وقتی ملتی تصور کرد که راه پیشرفت، تقلید بی چون وچرا از دشمن و پذیرش اوامر و خواسته های اوست، آن ملت حتی قبل از شلیک اولین گلوله، شکست خورده است.

عمل و زندگی با آیه

_ هنرمند هستی و به تو می گویند برای بردن جایزه در جشنواره های خارجی و جهانی شدن، باید دوربینت را روی سیاهی ها، فقر و عقب ماندگی جامعه ات متمرکز کنی؟ وقتی «نه» می گویی و با روایتی صادقانه از پیشرفت ها، قهرمانان و زیبایی های کشورت می گویی، در حال جهاد کبیری.

_ ورزش کار هستی و حامیان مالی و رسانه ها از تو می خواهند برای شهرت بیشتر، به نماد فرهنگ آن ها تبدیل شوی و ارزش های دینی خود مثل سجدۀ شکر و حجاب را کنار بگذاری. احترام نظامی به پرچم کشور و پافشاری بر هویتت در سکوهای جهانی، یک جهاد کبیر الهام بخش برای میلیون ها نفر است.

_ جوان هستی و فرهنگ غربی به تو می گوید اوج خوش بختی در لذت گرایی لحظه ای، مصرف گرایی افراطی و فردگرایی است. وقتی تو به این پوچی «نه» می گویی و شادی را در بندگی، خدمت به مردم و زندگی ساده و معنادار جست وجو می کنی، تمام زندگی ات مصداق جهاد کبیر می شود.

[۱]. «بیانات مقام معظم رهبری در دانشگاه افسری و تربیت پاسداری امام حسین»، ۰۳/۰۳/۱۳۹۵.